Yeni bir işletme kuruyorsunuz ya da var olan işinize yeni bir yüz veriyorsunuz. Logo için bir tasarımcıyla anlaştınız, ilk taslaklar geldi ve bir noktada aklınıza şu soru düştü: "Bu logoyu ileride tescil ettirebilir miyim, başkası aynısını kullanırsa ne olur?" Logo tasarlatırken marka tescili konusunu işin başında düşünmek, sonradan yaşanabilecek pahalı sürprizleri büyük ölçüde azaltır. Bu yazıda, teknik bilgisi olmayan bir işletme sahibinin hangi sırayla hangi soruları sorması gerektiğini anlatıyorum. Ben Ümit Kırkoç; İstanbul'da çalışan, logo ve kurumsal kimlik işlerini web sitesi, sosyal medya ve reklamla birlikte tek elden yürüten biriyim. Ama baştan söyleyeyim: ben avukat ya da marka vekili değilim. Aşağıdakiler genel bilgidir; tescil ve hak konularında kesin karar için bir hukukçuya ya da marka vekiline danışmalısınız.
Önce iki kavramı ayıralım, çünkü işin çoğu burada karışıyor. Logo, markanızın görsel imzasıdır: bir şekil, bir yazı biçimi, bir renk düzeni. Marka tescili ise bu imzanın ve adın, ilgili resmî kurumda sizin adınıza kayıt altına alınmasıdır. Logo çizdirmek sizi otomatik olarak marka sahibi yapmaz; tescil ayrı bir başvuru ve ayrı bir süreçtir. Tasarımcıya ödeme yapmak da çoğu zaman, yazılı olarak açıkça belirtilmedikçe, tüm hakların size geçtiği anlamına gelmeyebilir. Bu iki ayrı konuyu aynı anda doğru yönetmek gerekir.
Neden logo aşamasında marka tescilini düşünmelisiniz?
Birçok işletme sahibi önce logoyu yaptırır, tabelayı basar, sosyal medya hesaplarını açar, ürün ambalajını hazırlar; tescili "işler oturunca" bırakır. Sorun şu ki, bunların hepsi o logoya ve isme yatırımdır. Bir gün başka birinin benzer bir işareti sizden önce tescil ettirdiğini öğrenirseniz, basılmış kartvizitlerin, ambalajların ve tabelaların hepsi riske girer.
Logo aşamasında düşünmenin üç somut faydası var:
- Henüz hiçbir şey basılmadığı için, benzerlik sorunu çıkarsa tasarımı değiştirmek ucuzdur.
- Tasarımcıyla hak devri konusunu işin başında yazıya dökmek kolaydır; iş bittikten sonra pazarlık zorlaşır.
- Tescile uygun, ayırt edici bir logo, ileride hem hukuken hem de müşterinin zihninde daha güçlü durur.
Aşağıdaki görsel, bu işin hangi sırayla ilerlemesinin akıllıca olduğunu özetliyor.
Görselde dikkat edilecek nokta, başvurunun sürecin en sonunda değil, araştırmanın hemen ardından gelen bir karar olmasıdır. Tasarım bittikten sonra tescile bakmak yerine, tasarıma başlamadan önce bir kez araştırmak çok daha az yorucudur.
Logo ile marka tescili aynı şey değil
İşletme sahiplerinin en sık karıştırdığı konu bu, o yüzden biraz daha açıyorum. Bir tasarımcıdan logo aldığınızda elinizde bir görsel dosya olur. Bu dosyanın üzerinde tasarımcının eser sahipliği gibi haklar bulunabilir. Marka tescili ise, o işareti belirli ürün ve hizmet alanlarında başkalarının kullanmasını engelleyebilme gücü veren, ayrı bir kayıttır. İkisi birbirini tamamlar ama biri diğerinin yerine geçmez.
Pratikte bunun anlamı şu: tasarımcıyla yaptığınız anlaşma, logonun kullanım ve devir haklarını net biçimde size bırakmıyorsa, tescil başvurusu yaptığınızda bile ileride tartışma çıkabilir. Tersine, hakları temiz biçimde devraldığınız bir logoyu başka biri sizden önce tescil ettirmişse, elinizdeki sözleşme tek başına sizi korumayabilir. Bu yüzden iki tarafı birden kontrol etmek gerekir.
Karşılaştırmayı tek bakışta görmek isterseniz aşağıdaki görsele bakın.
Bu karşılaştırma, "logoyu bana teslim ettiler, artık benim" düşüncesinin neden eksik kaldığını gösteriyor. Teslim ile hak devri, hak devri ile tescil birbirinden ayrı adımlar.
Tescil edilebilecek bir logonun özellikleri
Hangi logonun tescile uygun olduğuna kesin olarak karar vermek benim işim değil; bu değerlendirmeyi resmî kurum yapar ve bir marka vekili önceden size fikir verebilir. Yine de tasarım aşamasında dikkat edebileceğiniz genel ilkeler var.
Ayırt edici olmalı
Bir logo, sizin ürününüzü ya da hizmetinizi başkalarınınkinden ayırabilmelidir. Bir kafe için salt bir fincan çizimi, o kadar yaygın ki tek başına ayırt edici olmayabilir. Aynı fincanı özgün bir biçimde, kendi adınızla ve benzersiz bir çizgiyle birleştirmek ayırt ediciliği artırır. Kısacası, "bu sektörde herkesin kullanabileceği" bir simge yerine "yalnızca bu işletmeyi akla getiren" bir bütün hedefleyin.
Sektörü doğrudan tarif etmemeli
Sektörünüzü düz biçimde anlatan kelimeler ve çok bilinen simgeler genellikle tek başına koruma sağlamakta zorlanır. Diş kliniği için bir diş şekli ya da çiçekçi için bir gül, tasarımın bir parçası olabilir ama markanızın korunan çekirdeği genellikle bunlar olmaz. Burada ayrıntıyı hukukçuya bırakın; ben yalnızca tasarım yönünü söyleyebilirim: sektör simgesini kullanacaksanız, onu özgünleştirecek bir unsur ekleyin.
Başkasının işaretine benzememeli
En büyük risk budur. Aynı ya da benzer ürün ve hizmet alanında, önceden tescilli bir işarete yakın bir logo, itiraz ya da ret sebebi olabilir. Benzerlik yalnızca birebir kopyayı değil, ses, görünüm ve genel izlenim açısından karıştırılabilecek işaretleri de kapsayabilir. Ayrıntıya girmeden şunu söyleyeyim: "Ben farklı çizdim" demek yeterli bir güvence değildir; araştırma yapılması gerekir.
Bu üç ölçütü bir kontrol listesi olarak aşağıda topladım.
Listeyi tasarımcınıza da gösterebilirsiniz. İyi bir tasarımcı bu maddelerden rahatsız olmaz; aksine, işini sahiplenmiş bir müşteriyle çalışmaktan memnun olur.
Adım adım: logo ve tescil birlikte nasıl yürür?
Süreci benim gözlemlediğim ve pratik bulduğum sırayla anlatıyorum. Sizin durumunuza göre sıra değişebilir; resmî adımlar için ise mutlaka bir marka vekiline danışın.
1. Önce adı ve alanı netleştirin
Logo, çoğu zaman bir ad üzerine kurulur. Adınız henüz kesin değilse logoya başlamayın. Hangi ürün ya da hizmet alanında faaliyet göstereceğinizi de yazın: yalnızca kendi şehrinizde mi çalışacaksınız, ileride ülke geneline mi açılacaksınız, yurt dışı hedefiniz var mı? Bu cevaplar, hem tescilin kapsamını hem de bütçeyi etkiler.
2. Ön araştırma yapın
Resmî kurumun herkese açık arama ekranında adınızı ve benzerlerini arayabilirsiniz. Bunun yanında Google'da, sosyal medyada ve alan adı kayıtlarında da bakın. Bu, kesin bir güvence vermez; yalnızca bariz çakışmaları erken yakalamanızı sağlar. Kuşkulu bir sonuç görürseniz o noktada hukukçuya ya da marka vekiline gitmek akıllıca olur.
3. Tasarım brifini yazın
Tasarımcıya yalnızca "modern ve şık olsun" demek yerine; sektörü, hedef kitleyi, hangi yüzeylerde kullanılacağını ve tescile uygun olması gerektiğini yazın. "Hazır şablon, hazır simge ya da sıkça kullanılan çizim kullanılmasın" cümlesi brifte bulunmalı.
4. Taslakları benzerlik açısından da değerlendirin
Beğendiğiniz taslağı yalnızca estetik açıdan değil, "buna benzeyen bir şey var mı?" sorusuyla da inceleyin. Ters görsel arama araçları basit ama işe yarar bir ilk eleme sağlar. Yine de bu, hukuki bir inceleme yerine geçmez.
5. Hak devrini yazılı hâle getirin
Tasarımcıyla yapılan anlaşmada, logonun kime ait olacağı, hangi dosya formatlarının teslim edileceği ve tasarımcının portfolyosunda kullanıp kullanamayacağı gibi noktalar açık olmalı. Bunun doğru dili için hukukçudan destek alın; ben örnek bir metin vermeyeceğim, çünkü her iş farklı.
6. Başvuruyu yapın
Başvuru, çoğu durumda bir marka vekili üzerinden yapılır. Hangi sınıflarda başvuracağınız ve itirazlarla nasıl başa çıkılacağı hukukçunun alanıdır. Bu aşamada benim yapabileceğim şey, logonun doğru formatlarda ve başvurunun istediği biçimde hazırlanmasına yardım etmektir.
7. Başvuru sürerken logoyu kullanmaya devam edin
Başvuru yaptıktan sonra tabela, site ve sosyal medya çalışmalarına geçebilirsiniz. Sonucu beklemeden kullanmanın riskleri ve avantajları durumdan duruma değişir; bunu da hukukçunuzla konuşun.
Aşağıdaki zaman çizelgesi, bu adımların kabaca nasıl sıralandığını gösteriyor. Süreler tamamen kişiye ve duruma göre değiştiği için görsele süre koymadım.
Çizelgede vurgulanan fikir sıra değil, bağlılıktır: araştırma sonucu tasarımı, tasarım sonucu da sözleşmeyi etkiler.
İki varsayımsal örnek senaryo
Aşağıdaki iki örnek tamamen kurgusaldır; gerçek bir kişi ya da firma ile ilgisi yoktur. Amacı, benzer durumlarda hangi soruların çıkabileceğini göstermektir.
Örnek senaryo 1: Taslak beğenildi, araştırma atlandı
Varsayalım ki bir butik pastane sahibi, bir tasarımcıdan çok sevdiği bir logo aldı. Logo, bir kurabiye ve bir yıldız şeklinden oluşuyor. Sahibi hemen tabela, ambalaj ve sosyal medya profili hazırlattı. Aylar sonra tescil için bir vekile gittiğinde, benzer bir ürün alanında yıldızlı ve kurabiyeli bir işaretin daha önce başvurulmuş olduğunu öğrendi.
Bu durumda hukukçu, benzerliğin gerçekten karıştırmaya yol açıp açmadığını değerlendirir. Sonuç kesin olarak bilinmez; ama basılı malzemelerin hepsini değiştirme ihtimali gündeme gelebilir. Eğer araştırma tasarım öncesinde yapılsaydı, simge daha ayırt edici bir hâle getirilebilirdi. Buradaki ders: logo bitmeden önce bir kez bakmak, çok daha ucuz bir önlemdir.
Örnek senaryo 2: Tasarımcıyla hak devri belirsiz kaldı
İkinci varsayımsal örnekte, yeni açılan bir danışmanlık firması freelance bir tasarımcıdan logo yaptırdı. Ödeme yapıldı, dosyalar teslim edildi, ama yazılı bir hak devri anlaşması yapılmadı. Bir yıl sonra firma tescil başvurusu hazırlarken, tasarımcı başka bir şehre taşınmıştı ve iletişim zorlaştı. Tasarımcı, aynı çizimin bir benzerini başka bir müşterisine de teslim etmiş olabilirdi; bunu bilmenin yolu yoktu.
Bu varsayımsal durumda iş, tasarımcıyla yeniden anlaşma yapmaya ve hakları yazıya dökmeye döner. İyi niyetli bir tasarımcıyla bu çözülebilir ama zaman ve ek maliyet ister. İşin başında bir sayfalık net bir yazılı anlaşma, bütün bu uğraşı önleyebilirdi.
İki senaryodaki hatalar farklı ama kök neden aynı: sürecin başında sorulmayan sorular.
Logo tasarımcısıyla konuşurken sorulacak sorular
Tasarımcı seçerken ya da teklif değerlendirirken şu soruları sormanızı öneririm. Hiçbiri teknik değil, hepsi sağduyuyla cevaplanabilir.
- Logo tamamen bu iş için sıfırdan mı çiziliyor, yoksa hazır bir şablon ya da simge mi kullanılıyor?
- Kullanılan yazı tipleri ve görseller ticari kullanıma uygun lisanslı mı?
- Teslimde hangi dosyalar var: vektör dosya, renk kodları, tek renkli ve ters renkli sürümler?
- Hakların size devri yazılı olarak yapılacak mı?
- Tasarımcı, aynı çizimi başkasına verme ihtimalini nasıl ele alıyor?
- Tescil aşamasında gerekirse küçük düzeltmelere ne kadar yardımcı olur?
Bu soruların bir kısmı, yazı tipi lisansı gibi, çoğu insanın hiç aklına gelmez. Oysa ücretsiz görünen bir yazı tipi bile her ticari kullanımda serbest olmayabilir. Lisans şartlarını okumak ya da tasarımcıdan belgesini istemek makul bir taleptir.
Aşağıdaki görsel, bu soruların cevabı "hayır" ya da "bilmiyorum" olduğunda dikkat etmeniz gereken uyarıları topluyor.
Bu uyarılardan biri varsa projeyi bırakmanız gerekmez; yalnızca o noktayı netleştirmeden ilerlememenizi öneririm.
Sık yapılan hatalar
Bu bölümde, işletme sahiplerinin en sık düştüğü yanlışları sıralıyorum. Hepsi önlenebilir.
Hazır logo sitelerinden aldığı logoyu tescil etmeyi düşünmek. Aynı hazır logoyu başka birçok kişi de satın almış olabilir. Hazır şablonlar çoğunlukla tescil için uygun bir temel sunmaz; ayrı bir lisans ve özgünlük sorusu doğurur.
Yapay zekâ ile üretilen logoyu doğrudan kullanmak. Bu tür araçlarla üretilen görsellerin hak durumu ve benzerlik riski konusunda belirsizlikler olabilir. Böyle bir yola gidecekseniz, mutlaka bir hukukçuyla kontrol edin. Ben de bu konuda kesin bir yargı vermiyorum.
Alan adı almayı marka tescili sanmak. Bir alan adını satın almak, o ismin markası olduğunuz anlamına gelmez. Alan adı ayrı, marka ayrı bir kayıttır.
Sosyal medya kullanıcı adını koruma sanmak. Instagram ya da TikTok'ta bir kullanıcı adını almak, o adın üzerinde bir hak sağlamaz. Platformlar kendi kurallarıyla bu hesapları yeniden düzenleyebilir.
Sadece logoyu değil, adı da düşünmemek. Çoğu işletmede asıl değer, logodan çok ad ve ad ile logonun birlikteliğidir. Adı unutup yalnızca görseli koruma altına almak eksik kalabilir.
Tescilsiz uzun süre beklemek. "Şimdilik gerek yok" diyerek yıllarca beklemek, o sürede başkasının benzer bir işareti kayda geçirme riskini artırır.
Başvuruyu sınıf ayrımı yapmadan düşünmek. Marka, belirli ürün ve hizmet gruplarında tescil edilir. Hangi gruplara başvuracağınız, işinizin bugünkü ve yarınki kapsamına göre belirlenir. Bu karar, hukukçunuzun alanıdır.
Bu hataları bir araya getiren sade bir tablo da hazırladım.
Tabloyu bir kenara kaydedin; tasarımcı, vekil ya da herhangi bir sağlayıcıyla konuşmadan önce göz atmak faydalı olur.
Kendiniz ne yapabilirsiniz, ne zaman uzman gerekir?
Her şeyi bir uzmana devretmeniz gerekmiyor. Kendi başınıza yapabileceğiniz birkaç şey var:
- Adınızı ve logo fikrinizi resmî kurumun açık arama ekranında, Google'da ve sosyal medyada aramak.
- Tasarımcıya yazılı bir brif vermek ve kullanılacak yazı tipi ile görsellerin lisansını sormak.
- Teslim edilen dosyaları düzenli bir yere kaydetmek ve tarihlerini not etmek.
- Tabela, ambalaj gibi pahalı baskılara geçmeden önce durup bir kez daha kontrol etmek.
Şu durumlarda ise uzman desteği almanızı öneririm:
- Ön aramada benzer bir işaret gördüğünüzde.
- Birden fazla ülkede faaliyet göstermeyi planladığınızda.
- Tasarımcıyla hak devri sözleşmesi hazırlayacağınızda.
- Bir ortakla birlikte marka sahibi olacağınızda ya da markayı şirket adına mı kendi adınıza mı alacağınıza karar verirken.
- Başvuru sonrası bir itiraz geldiğinde.
Burada uzman, bir avukat ya da marka vekilidir. Benim rolüm, tasarım ve dijital kısımda sizinle çalışmak; hukuki kısmı yönlendiremem. İkisi farklı alanlar ve ikisinin birbirini tamamlaması gerekir.
Hangi durumda kimden destek alacağınızı görmek için aşağıdaki karar şeması işe yarayabilir.
Şema basit görünse de, ön aramada çıkan tek bir benzerlik bile durumu değiştirebilir; o noktada ilerlemeden önce soru sormak en ucuz yoldur.
Logo ve tescil süreci neyle maliyetlenir?
Rakam vermeyeceğim, çünkü fiyatlar iş kapsamına göre çok değişiyor ve hukuki harçlar ile vekil ücretleri bana ait kalemler değil. Ama maliyeti neyin belirlediğini anlatabilirim.
Logo tarafında şunlar etkiler: yalnızca bir logo mu, yoksa yazı tipi, renk paleti, kartvizit ve sosyal medya şablonlarını içeren bir kimlik takımı mı istediğiniz; kaç taslak ve revizyon istediğiniz; sektörün araştırma gerektiren yönü; teslim edilecek dosya çeşitliliği. Ne kadar özgün ve ayırt edici bir işaret istiyorsanız, o kadar çok araştırma ve deneme gerekir.
Tescil tarafında şunlar etkiler: kaç farklı ürün ve hizmet grubunda başvuracağınız, tek ülke mi yoksa birden fazla ülke mi hedeflediğiniz, itiraz çıkıp çıkmayacağı ve bir vekil ile çalışıp çalışmayacağınız. Bu kalemlerin hepsini hukukçunuz ya da vekiliniz size ayrı ayrı bildirmelidir.
İki tarafın toplamını önceden düşünmek önemli. Çok ucuza yapılmış, ama tescil edilemeyen bir logo, sonuçta daha pahalıya gelebilir. Öte yandan, her zaman en yüksek bütçeye çıkmak da gerekmez; doğru sırayla ilerlemek çoğu zaman fiyat etiketinden daha çok fark yaratır.
Aşağıdaki görsel, logo ve tescil maliyetini etkileyen unsurları hunide topluyor.
Görseldeki ilk unsur, işin ne kadar geniş planlandığıdır; sonrasında daraldıkça ayrıntılar belirleyici hâle gelir.
Logo hazırlandıktan sonra: site ve sosyal medya
Logo ve tescil çoğu zaman tek başına bir son nokta gibi düşünülür, oysa asıl kullanım bundan sonra başlar. Logonuz web sitenizde, Google işletme profilinizde, Instagram ve LinkedIn hesaplarınızda, reklam görsellerinizde ve fatura belgelerinizde görünecek. Bu yüzden dosya formatlarının ve renklerin tutarlı olması gerekir.
İşte burada işlerin tek elden yürümesinin pratik bir faydası ortaya çıkıyor. Logoyu bir kişi, siteyi başka biri, sosyal medya şablonlarını bir diğeri hazırladığında renkler kayabilir, yazı tipleri değişebilir, logo bir yerde sıkışık, başka bir yerde bulanık görünebilir. Ben logo, site, sosyal medya yönetimi ve reklamı aynı elden yürüttüğüm için bu tutarsızlık oluşmuyor; kullandığım dosyalar ve kurallar tek bir yerde duruyor. Hukuki kısmı ise sizin hukukçunuz yürütür; o kendi işini yapar, ben de benimkini, ve ikimiz de aynı logo dosyalarına bakarız.
Marka adınızı Google'da aratan bir kişinin ne göreceğini de önceden hayal edin: sitenizin ilk sayfada çıkması, profilinizin tutarlı olması ve logonun doğru görünmesi güven verir. Aşağıdaki görsel, sade bir örnek sayfa düzeninde logonun nerelerde yer alması gerektiğini gösteriyor.
Dikkat ederseniz logo yalnızca üst köşede değil, alt bilgide ve iletişim alanında da aynı biçimde duruyor. Bu tutarlılık, markanın tek bir kişi tarafından düşünülmüş gibi görünmesini sağlar.
Bir de yapay zekâ asistanlarına soru soran müşterilerinizi düşünün. Biri "bu markanın logosu kime ait?" diye sorduğunda, sitenizdeki telif ve marka bilgilendirmesi net bir cevap sağlar. Ayrıca aşağıdaki örnek, böyle bir soruya verilebilecek dengeli cevabın nasıl görünebileceğini gösteriyor.
Burada dikkatinizi çekmek istediğim şey, dengeli bir cevabın bile sonunda hukukçuya yönlendirmesidir. Bu konu, genel bilgiyle yetinilecek bir alan değil.
Benimle çalışma şekli
Benimle çalışmak istediğinizde süreç şöyle işler. Önce kısa bir görüşmede işinizi, adınızı ve hedef kitlenizi dinlerim. Ardından logo için bir yön önerisi hazırlarım ve bu yönün özgünlüğünü kendi imkânlarım çerçevesinde basit kontrollerle sınarım; resmî ve hukuki değerlendirmeyi sizin tuttuğunuz hukukçu ya da marka vekili yapar. Taslaklar üzerinden birlikte karar veririz, ben revizyonları yaparım, siz de onayınızı verirsiniz. Teslimde vektör dosyalar, renk kodları, farklı kullanım sürümleri ve kısa bir kullanım rehberi sizde olur.
Hak devri konusunu da baştan konuşurum: size hangi dosyaların, hangi koşullarla teslim edileceğini yazılı ve açık bir biçimde belirtirim. Bu yazının bir sözleşme yerine geçmeyeceğini bilerek, gerekirse hukukçunuzun metnini esas alırım.
Logo hazır olduktan sonra, isterseniz web sitenizi, yerel arama görünürlüğünüzü, sosyal medya hesaplarınızı ve reklamlarınızı da aynı çatıdan yürütürüm. Hepsi tek elden olunca, markanız her yerde aynı yüzle çıkar ve siz farklı kişilerle koordinasyon yapmak zorunda kalmazsınız. Yine de her şeyi benden almak zorunda değilsiniz; yalnızca logo ya da yalnızca bir parça da isteyebilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Logo yaptırdım, otomatik olarak benim markam olur mu?
Hayır. Logo bir görsel dosyadır, marka tescili ise ayrı bir kayıttır. Tasarımcıya ödeme yapmanız da tüm hakların devredildiği anlamına gelmeyebilir; bu, anlaşmanın içeriğine bağlıdır. Net bilgi için bir hukukçuya danışın.
Logo tescili için hazır logo sitelerinden almak uygun mu?
Çoğu durumda önermem. Aynı ya da çok benzer bir tasarımın başkalarına da satılmış olma ihtimali vardır ve bu ayırt edicilik açısından sorun yaratabilir. Tescil düşünüyorsanız, sizin için özgün çizilmiş bir logo daha sağlam bir temeldir.
Önce logo mu yapılmalı, önce tescil mi?
Bunu ben kesin söyleyemem ama genel mantık şudur: önce ad ve alan netleşir, ardından ön araştırma yapılır, sonra logo tasarlanır ve başvuru yapılır. Hangi sırayla ilerleyeceğinize hukukçunuzla karar verin.
Tasarımcı aynı logoyu başkasına da verebilir mi?
Anlaşmada bunu engelleyen bir madde yoksa risk olabilir. Bu yüzden özgünlük ve hak devri konusunu yazılı hâle getirmek önemlidir. Ayrıntılı ifade için bir hukukçudan destek alın.
Yapay zekâ ile çizilmiş logoyu tescil ettirebilir miyim?
Bu konu hâlâ tartışmalı ve değişken olabilir. Hem hak durumu hem de benzerlik riski açısından belirsizlikler bulunabilir. Böyle bir logo düşünüyorsanız mutlaka bir marka vekiline danışın.
Alan adını almak markamı korur mu?
Hayır. Alan adı ve marka tescili ayrı kayıtlardır. Alan adı sizi o adrese bağlar, ama o adın bir marka olarak başkaları tarafından kullanılmasını tek başına engellemez.
Başvuru yaptıktan sonra logoyu değiştirebilir miyim?
Başvuru yapılmış işaretin değiştirilmesi kısıtlı olabilir ve çoğu zaman yeni bir başvuru gerektirebilir. Bu yüzden başvurudan önce logodan gerçekten emin olun. Detay için vekilinize danışın.
Siz tescil başvurusunu da yapıyor musunuz?
Hayır. Ben tasarım ve dijital tarafı yürütüyorum; resmî başvuru ve hukuki değerlendirme için bir marka vekili ya da avukatla çalışmanızı öneririm. Logo dosyalarını başvuru için uygun biçimde hazırlamaya yardımcı olabilirim.
Logonuzu tescile uygun bir bakışla tasarlatmak, ardından web sitesi, sosyal medya ve reklamla aynı çizgide ilerletmek istiyorsanız, logo ve kurumsal kimlik sayfasından bana ulaşabilir, işinizi kısaca anlatabilirsiniz; birlikte nereden başlanacağına bakarız.