Bir hasta artık "implant tedavisi nasıl yapılır, riskli mi?" diye yazdığında, Google çoğu zaman en üstte kısa bir yapay zeka özeti gösteriyor. Bazı insanlar ise Google'a hiç gitmeden bir sohbet robotuna soruyor. Siz de "bu insanlar sitemi hâlâ görüyor mu, yoksa cevabı ekranda alıp gidiyorlar mı?" diye düşünüyor olabilirsiniz.
Bu endişe yersiz değil ama panik yapmaya da gerek yok. Bu yazıda yapay zeka aramalarının işletmenizi nasıl etkileyebileceğini, kendi sitenizde neye bakabileceğinizi ve bu işi yapan kişiye ne soracağınızı anlatıyorum. Bu çalışmayı GEO hizmeti olarak da yürütüyorum.
Yapay zeka aramaları tam olarak ne?
Google'ın arama sonuçlarının üstünde çıkan özet kutusuna "yapay zeka özeti" (İngilizcesiyle AI Overviews) deniyor. Google birkaç sayfadan bilgi toplayıp kısa bir cevap yazıyor ve altına kaynak bağlantıları koyuyor. Bunun dışında sohbet robotları da soruları cevaplarken web sitelerinden bilgi alabiliyor.
Bunların ortak noktası şu: Cevabı hazırlayan sistem, internette bulduğu sayfalardan beslenir. Yani sitenizde net, doğru ve güncel bilgi yoksa, o özetlerde sizin adınız geçme ihtimali de düşüktür.
Şunu da baştan söyleyeyim: Bu özetlerin hangi siteyi ne zaman seçeceğini kimse kesin olarak bilmiyor. Bu yüzden "yapay zekada birinci olursunuz" diyen herkese temkinli yaklaşın.
İşletmenizi nasıl etkiler?
Etki sektöre göre değişiyor. Kabaca şöyle düşünebilirsiniz:
- Bilgi arayanlar: "Diş beyazlatma zarar verir mi?" gibi soruların cevabı özet kutusunda kalabilir. Bu kişilerin sitenize tıklaması azalabilir.
- Hizmet arayanlar: "İstanbul'da acil çilingir" ya da "yakınımdaki avukat" diyen kişi ise çoğu zaman harita sonuçlarına, telefon numarasına ve yorumlara bakıyor. Bu kişiler hâlâ sizi arıyor.
- Karar aşamasındakiler: Randevu almadan önce sitenize, yorumlarınıza ve fotoğraflarınıza bakan biri için güven veren bir site hâlâ belirleyici.
Yani bilgi amaçlı ziyaretçi azalabilir, ama telefon açacak ya da randevu isteyecek kişi işletmesini yine bulmak ister. Asıl risk, hiç görünmemek ve yanlış tanıtılmaktır.
Sitenizde sizin kontrol edebilecekleriniz
Bunlar için teknik bilgi gerekmiyor. Telefonunuzdan yapabilirsiniz.
- İşletmenizi bir sohbet robotuna sorun. "İstanbul'da [mesleğiniz], [semtiniz]" diye sorun. Adınız geçiyor mu? Geçiyorsa bilgiler doğru mu (adres, çalışma saatleri, hizmetler)? Yanlış bir şey görürseniz not alın.
- Google'da müşterinizin sorduğu soruları yazın. "Kanal tedavisi ağrılı mı?" gibi. Çıkan özette ve altındaki sonuçlarda kimlerin adı geçiyor bakın.
- Sitenizde bu soruların cevabı var mı? Müşterinizin telefonda size en sık sorduğu beş soruyu düşünün. Bunların cevabı sitenizde açık, kısa ve anlaşılır biçimde yazılı mı?
- Bilgileriniz her yerde aynı mı? Sitenizde, Google harita kaydınızda ve sosyal medyada telefon, adres ve çalışma saatleri aynı olmalı. Farklıysa hem müşterinin hem yapay zekânın kafası karışır.
- Sizi kim yazmış diye bakın. Sitede "hakkımızda" sayfası, sizin adınız, uzmanlığınız, fotoğrafınız ve iletişim bilgileriniz var mı? Kim olduğunuzu gösteren site daha güvenilir sayılır.
Uzmanın yapacakları
Bir SEO uzmanı ya da web tasarımcı, bu alanda genellikle şunları yapar:
- Sitenizin sayfalarını "müşteri soruları" etrafında düzenler; her sayfa tek bir konuyu net cevaplar.
- Sık sorulan sorular bölümü ekler; cevapları kısa ve doğrudan yazar.
- Arka planda Google'a sayfanızın ne anlattığını söyleyen düzenlemeler yapar (buna yapısal veri denir; Google'a sayfanın bir tabloyla açıklanması gibi düşünün).
- Sitenin hızlı açıldığını ve telefonda düzgün göründüğünü kontrol eder.
- Bilgileriniz farklı sitelerde tutarsızsa düzeltir.
- Ne kadar ziyaretçi geldiğini, hangi sayfaların işe yaradığını düzenli takip eder.
Bunların çoğu zaten iyi bir SEO çalışmasının parçası. Yapay zeka aramaları için ayrı bir "sihirli yöntem" yok; iyi hazırlanmış bir site iki durumda da işe yarıyor.
Uzmana sormanız gerekenler
Yapay zeka konusunu satış argümanı olarak kullanan birine şunları sorabilirsiniz:
| Soru | İyi bir cevap nasıl olur? |
|---|---|
| "Yapay zeka özetlerinde çıkmayı garanti eder misiniz?" | "Hayır, kimse garanti edemez; ama şunları yapacağım." |
| "Sitemde ne değişecek?" | Somut sayfalar, somut düzenlemeler sayar. |
| "Sonucu nasıl ölçeceğiz?" | Arama, telefon, form ve randevu sayılarına bakar. |
| "Klasik SEO'yu bırakıyor muyuz?" | "Hayır, temel çalışma aynı, üstüne ekleme yapıyoruz." |
Cevaplar belirsiz, teknik kelimelerle dolu ya da "hemen sonuç" vaadi içeriyorsa dikkatli olun.
Ne kadar sürer, neyi beklemeli?
Sitenizdeki cevapları düzenlemek ve eksik sayfaları eklemek genellikle birkaç haftada yapılabilir. Google ve diğer sistemlerin bunları fark edip kullanması ise daha uzun sürer; bazen aylar. Kısa sürede net bir sonuç beklemeyin, ama ilk işaretleri (daha fazla arama, daha fazla telefon) bir iki ay içinde görmeye başlayabilirsiniz.
Şu an yapılacak en akıllıca iş, yapay zekaya ayrı bir bütçe ayırmak değil; sitenizin bilgilerini doğru, güncel ve anlaşılır hale getirmek.
Sık sorulan sorular
Yapay zeka Google'ı bitirecek mi, SEO'ya hâlâ ihtiyacım var mı?
Şu an insanlar hâlâ çok büyük ölçüde Google'da arıyor ve yapay zeka özetleri de arama sonuçlarındaki sayfalardan besleniyor. Bu yüzden düzgün bir site ve iyi bir SEO çalışması eskisi kadar, hatta daha da değerli.
Yapay zeka siteme zarar verebilir mi, engellemem gerekir mi?
Çoğu küçük işletme için engellemek yerine bulunabilir olmak daha mantıklı. Yine de bu, işinize ve içeriğinize göre değişen bir karar; web sitenizi yöneten kişiyle birlikte karar verin.
Yanlış bilgi gösteriyorlarsa ne yapmalıyım?
Önce sitenizde ve Google harita kaydınızda doğru bilgilerin açıkça yazdığından emin olun. Sonra yanlış bilgiyi gösteren aracın kendi geri bildirim düğmesini kullanabilirsiniz. Sonucun ne zaman düzeleceğini kimse söyleyemez.
Bu iş için ayrıca bir uzmana ihtiyacım var mı?
Genellikle hayır. SEO ile ilgilenen kişi bu işi de kapsayabilir; önemli olan yukarıdaki sorulara net cevap vermesi.
Sonuç
Yapay zeka aramaları işletmenizi yok etmiyor ama "sitede neyin nasıl yazıldığı" daha da önemli hale geliyor. Önce kendi işletmenizi bir sohbet robotuna sorup bakın, sonra eksikleri bir uzmanla tamamlayın. Bu süreçte destek isterseniz SEO hizmetimi inceleyebilirsiniz.