Otelinizin ya da atölyenizin sitesi Türkçe, İngilizce ve Almanca hazır. Emek verdiniz, çeviriler güzel. Ama Almanya'dan bir müşteri Google'da arama yapıyor ve karşısına Türkçe sayfanız çıkıyor. Ya da hiç çıkmıyor. Siteniz üç dilde var, ama Google bunu tam anlamamış.
Bu, çok dilli sitelerde sık gördüğüm bir sorun; hatta neredeyse kural gibi tekrarlanıyor. Sebep genellikle çeviri kalitesi değil, Google'a "bu sayfanın şu dildeki karşılığı şurada" bilgisinin doğru verilmemesi. Bu yazıda sorunun ne olduğunu, sizin kendi sitenizde nasıl fark edebileceğinizi ve bu işi yapan kişiden ne istemeniz gerektiğini anlatıyorum.
Sorun tam olarak ne?
Google, sitenizdeki her sayfayı ayrı bir sayfa olarak görür. Aynı içeriğin üç dilde yazılmış hâllerini bir arada düşünmesi için ona yardım etmeniz gerekir. Bu yardımın teknik adı hreflang: her sayfanın arkasına konan ve "bu sayfanın Almanca karşılığı şu adres, İngilizce karşılığı bu adres" diyen küçük bir bilgi notu. Ziyaretçi görmez, sadece arama motoru okur.
Bu not eksikse ya da hatalıysa Google iki şeyden birini yapabilir: dillerin birini gösterip diğerlerini yok sayabilir ya da yanlış dildeki sayfayı yanlış kişiye gösterebilir. Sonuçta yabancı müşteri sizi bulmaz ya da bulduğunda anlamadığı bir dilde sayfayla karşılaşıp çıkar gider.
Not: Bu bilgi notu sizi Google'da yukarı taşımaz. Görevi doğru sayfanın doğru kişiye gösterilmesini sağlamaktır.
Sizde sorun olduğunu nasıl anlarsınız?
Uzman olmanıza gerek yok. Birkaç basit kontrol yeterli:
- Google'da "sitenizin adı + hizmetiniz" yazıp arayın; ardından telefonunuzun ya da bilgisayarınızın dilini değiştirerek ya da yurt dışındaki bir tanıdığınıza sorarak hangi dilde sayfanızın çıktığına bakın.
- Yabancı bir müşteriden gelen "sitenizi Türkçe buldum, İngilizcesi yok sandım" gibi bir geri bildirim, işaretin en net hâlidir.
- Google'ın ücretsiz aracı Search Console'da (sitenizin Google'daki durumunu gösteren panel) dil ya da yönlendirme uyarısı görüyorsanız, kurulumda hata vardır.
- Sitenizin dil düğmesine basınca ana sayfaya atılıyorsanız, yani sayfanın karşılığına gitmiyorsanız, bu da eksik kurulumun bir belirtisidir.
En sık görülen hatalar (uzmanın çözeceği)
Bunları kendiniz düzeltmeyeceksiniz; ama duyduğunuzda tanıyın:
- Tek yönlü bağlantı: Türkçe sayfa Almancayı gösteriyor, Almanca sayfa Türkçeyi göstermiyor. Google böyle bir ilişkiyi güvenilir bulmaz.
- Yanlış dil ya da ülke bilgisi: Örneğin Almanya için mi Avusturya için mi yazdığınızın karıştırılması.
- Eksik sayfalar: Türkçede olup Almancada karşılığı bulunmayan sayfalar; ya da silinmiş sayfaların hâlâ gösterilmesi.
- Ziyaretçiyi zorla yönlendirmek: Tarayıcı dili Almanca diye herkesi otomatik Almanca sayfaya atmak. Google'ın robotları da diğer dilleri göremeyebilir.
- Google'a çelişkili bilgi vermek: Bir yerde bir adresi, başka bir yerde başka bir adresi asıl sayfa olarak göstermek.
Site yapısı kararı en baştan verilmeli
Bir çok dilli web sitesi üç şekilde kurulabilir: ana adresin altında dil klasörleri (örneğin siteniz.com/de/), her dile ayrı alt alan adı ya da her ülkeye ayrı alan adı (siteniz.de). Çoğu küçük ve orta ölçekli işletme için ilki en kolay yönetilen ve mevcut sitenizin itibarından en çok yararlanan seçenektir.
| Yapı | Örnek | Genel özelliği |
|---|---|---|
| Dil klasörü | siteniz.com/de/ | Yönetmesi kolay, mevcut itibarı paylaşır |
| Alt alan adı | de.siteniz.com | Ayrı bir site gibi işlenir, daha fazla bakım ister |
| Ülkeye özel alan adı | siteniz.de | Ülke hedefi çok net, ama her biri ayrı yatırım demektir |
Bu kararı sonradan değiştirmek, adreslerin değişmesi demektir; Google'ın yeniden öğrenmesi zaman alır ve o sürede sıralamalar geçici olarak düşebilir. Bu yüzden yeni site yaptırırken ya da dil eklerken, hangi yapının seçileceğini büyümek istediğiniz ülkelere göre baştan konuşun.
Uzmana ne sormalısınız?
Bir web tasarımcıyla ya da SEO danışmanıyla konuşurken şu soruları sorun:
- Her sayfanın diğer dillerdeki karşılığını Google'a nasıl bildireceksiniz ve bunu nasıl test edeceksiniz?
- Yeni bir sayfa eklediğimde ya da sildiğimde bu bağlantılar kendiliğinden güncellenecek mi, yoksa her seferinde elle mi yapılacak?
- Dili bilmeyen ya da dili eşleşmeyen ziyaretçi ne görecek?
- Kurulumdan sonra hataları düzenli kontrol edecek misiniz? Hangi sıklıkla?
- Yapıyı seçerken büyüme planımı nasıl hesaba kattınız?
Bu sorulara net ve sade cevap veremeyen biri, işi büyük ihtimalle yüzeysel yapıyordur. İyi bir uzman ayrıca size kurulumdan sonra ne değiştiğini, hangi sayfalarda hata bulduğunu ve neyi düzelttiğini anlaşılır bir dille raporlar.
Ne kadar sürer, ne beklemeli?
Küçük bir sitede kontrol ve düzeltme çoğu zaman birkaç günlük iştir; sayfa sayısı ve dil sayısı arttıkça süre uzar. Doğru kurulum tek seferlik bir iş gibi görünse de, site büyüdükçe bakım ister. Yeni sayfa eklendikçe, dil eklendikçe yeniden kontrol gerekir. Kurulum sonrası Google'ın değişiklikleri fark etmesi genellikle günler ve haftalar sürer; sonuç garanti edilemez, ama yanlış dilde çıkma sorununun azalması makul bir beklentidir.
Sık sorulan sorular
Sitemi Google Translate ile çevirtsem olur mu?
Otomatik çeviri, hem okuyucuyu hem de Google'ı tatmin etmez. Müşteriye güven veren metni, o dili bilen biri yazmalı ya da mutlaka kontrol etmeli.
Her dil için ayrı site mi yaptırmalıyım?
Çoğu işletme için gerek yok. Tek sitede dil klasörleri, hem yönetim hem de itibar açısından daha kolaydır.
Sorun çözüldükten sonra ne kadar sürede fark ederim?
Genellikle birkaç hafta içinde. Google'ın siteyi yeniden gözden geçirmesi zaman alır; yine de yabancı müşteriden gelen soruların değişimini takip ederek fark edebilirsiniz.
Yurt dışına satış yapmıyorsam bunu düşünmeli miyim?
Turist müşterisi olan bir otel, restoran ya da klinik için evet. Yalnızca yerel müşteriye satış yapıyorsanız çok dilli site çoğu zaman gereksizdir.
Çok dilli siteniz emek verdiğiniz bir yatırım; her dilin doğru müşteriye ulaşması için SEO hizmeti sayfama göz atabilirsiniz.