Promosyon ürünleri satıyorsunuz: kalem, ajanda, termos, çanta, tekstil ürünleri, kurumsal hediye setleri. Atölyeniz, tedarikçileriniz ve baskı imkânlarınız var, ama telefon yalnızca tanıdıklardan ve eski müşterilerden çalıyor. Siteniz ya hiç yok, ya yıllar önce yaptırılmış ve kimsenin açıp bakmadığı bir vitrin, ya da yüzlerce ürünün alt alta dizildiği ama kimsenin teklif istemediği bir katalog. Bu yazıda promosyon firmaları için web sitesinin nasıl kurulması gerektiğini, kurumsal alıcının sizi nasıl aradığını ve hangi sayfaların gerçekten teklif getirdiğini anlatıyorum. Ben Ümit Kırkoç; İstanbul'da tek başıma çalışıyorum ve web sitesi yaptırma işini, SEO'yu, reklamı ve sosyal medyayı tek elden yürütüyorum.
Önce şunu söyleyeyim: promosyon sektöründe site, sepete ürün atılan bir mağaza olmaktan çok bir teklif toplama makinesidir. Çünkü alıcı genellikle bir şirketin satın alma ya da pazarlama çalışanıdır ve parayı kendi cebinden değil, bütçeden harcar. Adet, logo, teslim tarihi ve numune gibi konular netleşmeden sipariş vermez. Siteniz bu konuşmayı başlatabilmelidir; ürünü sergilemek yetmez.
Promosyon sektöründe müşteri sizi nasıl arıyor?
Bir markanın pazarlama sorumlusunu düşünün. Fuara iki ay var, standda dağıtılacak bir şey lazım. Google'a "logolu termos", "toptan promosyon kalem" ya da "fuar için kurumsal hediye" yazıyor. Başka biri yılbaşı için çalışanlarına hediye paketi hazırlatmak istiyor ve "yılbaşı kurumsal hediye seti" diye arıyor. Bir diğeri ise ürün adını bilmiyor; "müşterilere verilecek ucuz ama şık bir şey" diye düşünüyor ve ilk önce fikir arıyor.
Bu üç arama üç ayrı niyettir. Birincisi ürün odaklıdır ve satın almaya yakındır. İkincisi dönem ve amaç odaklıdır; çoğu zaman bir takvimi vardır. Üçüncüsü ilham arar ve henüz karar vermemiştir. Sitenizde yalnızca "Ürünlerimiz" diye tek bir sayfa varsa bu üç kişiden hiçbirine doğru cevabı veremezsiniz.
Aşağıdaki görsel, uydurma bir örnekle arama sonucunun nasıl göründüğünü gösteriyor. Net bir ürün ve adet bilgisi veren sayfa, genel bir ürün listesinin önüne geçebilir.
Buradaki fark şudur: vurgulanan sayfa ürünü, baskı seçeneğini ve teslim bilgisini ilk satırda söylüyor. Alıcı tıklamadan önce işine yarayıp yarayacağını anlıyor. Genel listede ise aranan ürünün sizde olup olmadığı belli değil.
Alıcı bir ürün değil, bir sorun çözmek istiyor
Promosyon alan kişinin derdi çoğu zaman bir kalem almak değildir. Fuarda akılda kalmak, bayilere teşekkür etmek, yeni işe başlayan çalışana hoş geldin paketi vermek ister. Siteniz bu amaçları tanımalı. "Fuar ürünleri", "yılbaşı hediyeleri", "çalışan hoş geldin paketi", "bayi hediyeleri" gibi amaç odaklı sayfalar, hem aramalarda farklı kapılar açar hem de alıcıya "bunu bilen biri burada" hissini verir.
Bu sektörde bir web sitesi hangi sayfalardan oluşmalı?
Sayfa sayısını şişirmeye gerek yok, ama eksik bırakılmaması gereken birkaç iskelet var. Ana sayfa, kategori sayfaları, amaç ve dönem sayfaları, baskı ve kişiselleştirme sayfası, numune ve teslim süreci sayfası, firmanızı tanıtan bir "hakkında" sayfası (hikâyeniz ve atölyeniz) ve teklif sayfası. Bunların her biri farklı bir soruya cevap verir.
Aşağıdaki tablo, hangi sayfanın hangi niyete cevap verdiğini özetliyor.
Tabloda dikkat edilecek nokta, her sayfanın tek bir işi olmasıdır. Kategori sayfası ürünleri gösterir, baskı sayfası "logom nasıl basılır" sorusunu cevaplar, teklif sayfası ise ziyaretçiyi harekete geçirir. Hepsini tek bir uzun sayfaya sıkıştırırsanız hem okunması zorlaşır hem de Google hangi aramada sizi göstereceğini şaşırır.
Ürün sayfası bir katalog satırı olmamalı
Birçok promosyon sitesinde ürün sayfası bir fotoğraf, bir ad ve "Teklif Al" düğmesinden ibarettir. Oysa alıcı şunları bilmek ister: hangi renk seçenekleri var, hangi baskı yöntemi uygulanır, baskı alanı ne kadar, asgari adet nedir, üretim ve teslim süresi neye göre değişir. Bu bilgileri her ürünün sayfasında kısa ve düzenli şekilde vermek, gelen teklif taleplerinin kalitesini de yükseltir; çünkü soran kişi artık neyi sorduğunu biliyordur.
Ürün fotoğrafı konusunda da dürüst olun. Gerçek üründen çekilmiş, logo basılı örnek görseller; tedarikçi kataloğundan alınmış, internetin her yerinde aynı olan fotoğraflardan çok daha güven verir. Aynı fotoğrafı yüz firma kullanıyorsa Google için de ayırt edici bir yanınız kalmaz.
Ürün sayfasında neler görünmeli?
Bir ürün sayfasının düzenini somutlaştırmak için varsayımsal bir sayfa taslağı hazırladım. Kendi sitenizi bununla kıyaslayabilirsiniz.
Bu düzende ziyaretçi sayfayı yukarıdan aşağı okurken önce ürünün ne olduğunu, sonra nasıl kişiselleştirildiğini, sonra ne kadar sürede ve hangi adetle teslim edilebildiğini öğreniyor. En sonda ise tek bir net adım var: teklif istemek. Sayfanın ortasına başka ürünlerin bir sürü bağlantısını yığmak, ziyaretçiyi asıl amaçtan uzaklaştırır.
Fiyatı gizlemek mi, göstermek mi?
Bu soru sık gelir. Promosyon ürünlerinde fiyat adede, baskı yöntemine, renk sayısına ve teslim tarihine göre değiştiği için sabit bir fiyat yazmak çoğu zaman mümkün değildir. Yine de "fiyat için arayın" demek yerine fiyatın neye göre değiştiğini sayfada açıklayabilirsiniz. Alıcı rakamı görmese bile mantığı görürse sizi daha şeffaf bulur. İsterseniz belirli ürünler için "şu adetten sonra birim fiyat düşer" gibi bir kural da anlatabilirsiniz; rakamı vermeden bile bu fikir yeterince güven verir.
Teklif talebi neden bir huniden geçer?
Sitenize gelen herkes teklif istemez. Bir kısmı sadece bakar, bir kısmı birkaç ürüne göz atar, bir kısmı sepet gibi bir liste hazırlar, çok azı form doldurur. Bu bir kayıp değil, doğal bir akıştır. Siz yalnızca akışın her aşamasında bir sonraki adımı kolaylaştırmakla yükümlüsünüz.
Hunide en kritik nokta son aşamadır: formu doldurma. Kurumsal alıcı çoğunlukla işi yarım saatte bitirmek ister. Form uzun, gereksiz alanlarla dolu ya da telefonda mobilde zor doldurulan bir yapıdaysa, alıcı başka bir firmaya geçer. İyi bir teklif formu en fazla birkaç alan ister: ne istediğiniz, yaklaşık adet, ihtiyaç tarihi, logo dosyası ve iletişim bilgisi. Daha fazlasını telefonda konuşursunuz.
Teklif formunun yanında başka kapılar da açık olsun
Herkes form doldurmaz. Bazıları doğrudan arar, bazıları WhatsApp'tan yazmak ister. Telefon numarasını ve WhatsApp bağlantısını her sayfada görünür tutun. Mobilden gelen bir ziyaretçi için tek dokunuşla arama düğmesi çok değerlidir, çünkü promosyon alıcısı çoğu zaman günün telaşı içinde telefondan bakar.
Örnek senaryo: Eski katalog sitesinden teklif toplayan yapıya
Şimdi varsayımsal bir örnek. Bu bir gerçek firma değil, tipik bir durumu anlatmak için kurguladığım bir senaryodur. Orta ölçekte bir promosyon firması düşünün: on yıldır sektörde, tanıdıkları ve eski müşterileri sayesinde iş alıyor. Sitesi yıllar önce yaptırılmış; ana sayfada bir slayt, bir "Ürünlerimiz" sayfası ve bir iletişim formu var. Ürünler kategorisiz, tek bir uzun listede. Hiçbir ürünün ayrı sayfası yok.
Bu firmanın sorunu ürünlerinin kötü olması değil, sitenin Google'a ve alıcıya kendini anlatamaması. Önerim, önce en çok iş getiren üç dört ürün grubunu seçmek, bunlar için ayrı kategori ve ürün sayfaları yazmak, ardından fuar ve yılbaşı gibi dönemsel amaç sayfaları eklemek olur. Bunların hiçbiri sihirli değildir; ama arama sonuçlarında artık daha fazla kapıdan görünürsünüz. Sonuçlar için süre ve garanti vermem, çünkü Google ne zaman neyi sıralayacağını önceden bildirmez.
Adım adım süreç: Bir promosyon sitesi nasıl kurulur?
Bu işi sırasıyla yaparsanız hem zamandan hem paradan tasarruf edersiniz. Rastgele sayfa eklemek yerine şu sırayı öneririm.
Süreci biraz açayım. İlk adımda hangi ürün gruplarının sizin için gerçekten kârlı ve sürdürülebilir olduğuna bakılır; yüzlerce ürünü aynı anda öne çıkarmak yerine önce asıl kazandıran kalemlerle başlamak daha doğrudur. İkinci adımda bu gruplar için sayfa planı çıkarılır. Üçüncü adımda her sayfanın metni ve gerçek fotoğrafı hazırlanır. Dördüncü adımda teklif formu ve iletişim yolları kurulur. Beşinci adımda site yayına alınır ve hangi sayfadan kaç kişinin forma ulaştığı takip edilir.
Hız ve mobil görünüm
Promosyon sitelerinde çok fotoğraf olur ve bu, siteyi yavaşlatabilir. Büyük, optimize edilmemiş görseller telefonla bağlanan bir alıcıyı sayfadan kaçırır. Görselleri doğru boyutta tutmak, kategori sayfalarını bir seferde yüzlerce ürün yükleyecek biçimde değil, sayfalara bölerek kurmak ve mobilde düğmeleri rahat basılır büyüklükte yapmak teknik ayrıntı gibi görünse de doğrudan teklif sayısını etkiler.
Örnek senaryo: Sadece kurumsal hediye seti satan küçük bir atölye
İkinci varsayımsal örnek de bir gerçek kişiye ait değil. Küçük bir atölye düşünün; ürün satmaktan çok el yapımı malzemelerle hazırlanan kurumsal hediye setleri sunuyor. Setler şirketin logosuyla kişiselleştiriliyor. Atölye büyük bir ürün yelpazesi sunmuyor ama yaptığı işin kalitesi yüksek.
Bu atölye için geniş bir katalog siteye ihtiyaç yok. Daha doğrusu, katalog büyütmek ona zarar verebilir. İhtiyaç duyduğu şey, setlerin içeriğini, kişiselleştirme seçeneklerini ve hazırlık süresini anlatan birkaç güçlü sayfa ile fotoğraf ağırlıklı bir örnek galerisi. Böyle bir atölyede ben sosyal medyayı da siteyle birlikte düşünürüm: Instagram'da hazırlık süreci ve set fotoğrafları paylaşılır, site ise teklif kapısı olur. İşlerin tek elden yürümesinin avantajı burada görülür; çünkü fotoğraf çekimi bir kez yapılır, hem siteye hem sosyal medyaya hem de reklama aynı malzeme dönüştürülür.
Katalog PDF'i mi, sitedeki sayfa mı?
Birçok promosyon firması elindeki PDF kataloğu sitesine "indir" düğmesi olarak koyuyor. Bu bir başlangıç olabilir ama tek başına yeterli değildir. PDF içeriği Google'a ürün ürün tanıtmaz; ziyaretçiyi de sizinle bir konuşmaya sokmaz. Dosyayı indiren kişiyi tanımazsınız, geri dönüp dönmeyeceğini bilmezsiniz.
Karşılaştırmanın özeti şu: PDF, yazdırılıp masada tutulacak bir belge olarak değerlidir; ama arama motorunda görünmek ve teklif toplamak için ürün sayfaları gerekir. En makul çözüm ikisini birlikte kullanmaktır. Sitede ürün sayfaları olur, PDF ise "toplu katalog" olarak ek bir seçenek sunulur.
Promosyon firmalarının en sık yaptığı hatalar
Sektördeki sitelere baktığımda tekrar eden birkaç hata görüyorum. Bunları bilmek, kendi sitenizi gözden geçirirken size zaman kazandırır.
İlk hata, tedarikçinin gönderdiği fotoğraf ve açıklamaları aynen kullanmaktır. Aynı metin yüzlerce sitede varsa Google hepsini birbirinin kopyası olarak görür ve hiçbirini öne çıkarmayabilir. İkinci hata, bütün ürünleri tek sayfaya yığmaktır. Üçüncü hata, "iletişim" sayfasına gömülmüş, hangi bilginin istendiği belli olmayan bir formdur. Dördüncü hata, mobil görünümü test etmemektir. Beşinci hata ise sitede firmanın kim olduğunun, nerede olduğunun ve nasıl çalıştığının hiç anlatılmamasıdır.
Güven işaretlerini unutmayın
Kurumsal alıcı, tanımadığı bir firmaya yüzlerce adetlik sipariş vermek istemez. Bu yüzden sitede firmanın adresi, telefon numarası, çalışma biçimi, numune imkânı ve kimlerle çalıştığınıza dair izin alınmış bilgiler yer almalı. Referans göstermek için izin almak şarttır; izin yoksa ad yazmayın. Bunun yerine "hangi sektörlerle çalıştığınızı" ya da "hangi tür etkinlikler için ürün hazırladığınızı" genel olarak anlatabilirsiniz. Baskı kalitesini göstermek için kendi ürettiğiniz örnekleri kullanın.
Dönemsel talebi nasıl yönetirsiniz?
Promosyon sektörü mevsimseldir: fuar sezonu, yılbaşı, bayramlar, okul açılışı, firma yıl dönümleri. Alıcı genellikle son anda arar ama siz hazırlığı çok önceden yapmalısınız. Yılbaşı hediye sayfası, yılbaşından haftalar önce yayında olup Google tarafından fark edilmiş olmalı. Aksi halde alıcı sizi bulduğunda sipariş teslimi için çok geç kalmış olur.
Bu çizelgeyi bir kural olarak değil, bir fikir olarak alın. Önemli olan, dönem sayfalarını her yıl sıfırdan yazmak yerine aynı adreste güncellemektir. Her sene aynı adreste güncellenen bir yılbaşı sayfası, zamanla Google gözünde değer biriktirir; her yıl yeni adrese açılan sayfa ise bu birikimi kaybeder.
Baskı ve kişiselleştirme bilgisi neden ayrı bir sayfayı hak eder?
Alıcıların en çok takıldığı konu logonun nasıl basılacağıdır. Serigrafi, transfer, lazer kazıma, nakış ya da dijital baskı gibi yöntemler hangi üründe kullanılır, hangi dosya biçimi gerekir, renk sayısı sonucu nasıl etkiler? Bunları her ürün sayfasında uzun uzun yazmak yerine tek bir baskı rehberi sayfasında anlatın ve ürün sayfalarından o sayfaya bağlantı verin. Hem tekrarı önlersiniz hem de "logo nasıl basılır" diye arayan kişiye ayrı bir kapı açarsınız.
Bu sayfada jargon kullanmamaya özen gösterin. "Vektörel dosya" demek yerine "logonuzun büyütüldüğünde bozulmayan sürümü, genellikle tasarımcınızdan istenir" gibi bir cümle okuru rahatlatır. Alıcı çoğu zaman logo dosyasının hangi biçimde olması gerektiğini bilmez ve bu yüzden sipariş sürecinden çekinir. Bu çekingenliği ortadan kaldırmak, teklif talebine giden yolu kısaltır.
Numune ve onay süreci
Kurumsal alıcı için en büyük korku, binlerce adet ürün gelip rengin ya da baskının beklediği gibi çıkmamasıdır. Numune isteme, tasarım onayı verme ve üretim öncesi son kontrol adımlarını sitede sade bir sıra halinde anlatın. Numunenin ücretli ya da ücretsiz olması, ne kadar sürede hazırlandığı gibi koşulları saklamayın. Net koşullar, belirsiz vaatlerden daha çok güven verir ve gereksiz telefon trafiğini de azaltır.
Kendiniz neleri yapabilirsiniz, ne zaman uzman gerekir?
Her şeyi dışarıya yaptırmak zorunda değilsiniz. Bazı işleri kendiniz yapabilirsiniz, bazıları için ise uzman desteği daha doğru olur.
Kendi başınıza yapabileceğiniz şeyler arasında kendi ürettiğiniz örneklerin fotoğraflarını çekmek, her ürün için baskı ve adet bilgisini yazmak, telefon ve WhatsApp bilgilerini güncel tutmak, Google'da işletme profilinizi açıp doğru bilgilerle doldurmak ve müşterilerinizin sık sorduğu soruları not etmek var. Bunlar teknik bilgi gerektirmez ve çok iş görür.
Uzman gerektiren konular ise sitenin sayfa yapısını kurmak, hız ve mobil uyumu ayarlamak, aramalarda doğru sayfaların öne çıkmasını sağlamak, teklif formunun ve ölçümünün kurulması, gerekirse Google ve Meta reklamlarının yönetimi. Bir uzman olarak benim yaptığım şey, bu işleri sizin adınıza kurmak ve nasıl çalıştığını size anlaşılır biçimde göstermek.
Ne zaman dışarıdan destek almalısınız?
Aşağıdaki karar şeması, kendi başınıza devam etmenin mi yoksa destek almanın mı daha mantıklı olduğunu görmenize yardım eder.
Şemadaki mantık basit: sitenizde sayfalar varsa ve ziyaret geliyor ama teklif gelmiyorsa sorun büyük olasılıkla sayfa içeriğinde ya da formdadır; bunu çoğu zaman birkaç düzeltmeyle çözersiniz. Ziyaretçi hiç gelmiyorsa mesele görünürlüktür ve orada uzman desteği daha çok fark yaratır.
Promosyon sitesinin maliyetini ne belirler?
Rakam vermeyeceğim, çünkü her proje farklı. Ama maliyeti neyin belirlediğini açıkça söyleyebilirim. Birincisi ürün ve sayfa sayısıdır: yüz ürün ayrı sayfalarla anlatılacaksa bu, on ürünlük bir siteyle aynı iş değildir. İkincisi içeriğin kim tarafından hazırlanacağıdır: metinleri ve fotoğrafları siz hazırlarsanız iş hafifler, benim yazmam ya da fotoğraf organizasyonu yapmam gerekirse süre ve emek artar.
Üçüncüsü teklif sisteminin karmaşıklığıdır. Basit bir form ile ürünleri listeye ekleyip toplu teklif isteyen bir yapı arasında ciddi emek farkı vardır. Dördüncüsü çok dillilik ve ihracat ihtiyacıdır; yurt dışına satış yapıyorsanız farklı dilde sayfalar gerekir. Beşincisi ise sitenin yayınlandıktan sonra SEO, reklam ve sosyal medya ile desteklenip desteklenmeyeceğidir. Tek seferlik bir site ile sürekli büyüyen bir yapı farklı planlanır.
Benimle çalışma şekli
Ben tek başıma çalışıyorum; yani sizinle konuşan kişi, siteyi kuran, metni düzenleyen ve reklamı yöneten kişidir. Süreç genelde bir tanışma görüşmesiyle başlar: ne sattığınızı, kime sattığınızı, hangi ürünlerin sizin için öncelikli olduğunu konuşuruz. Sonra sayfa planını çıkarırım, siz onaylarsınız, ben kurarım. Yayından sonra neyin işe yaradığına birlikte bakarız.
Bu yaklaşımın bir faydası var: site, SEO, sosyal medya ve reklam aynı kişide olunca birbiriyle çelişmez. Instagram'da paylaşılan ürün fotoğrafı ile sitedeki sayfa aynı dili konuşur; Google reklamına gelen ziyaretçi, doğrudan o ürünün teklif sayfasına düşer. Dört ayrı kişiye aynı şeyi dört kez anlatmanız gerekmez.
Sıkça Sorulan Sorular
Promosyon firması için e-ticaret sitesi mi, tanıtım sitesi mi daha doğru?
Çoğu promosyon firması için sepetli satıştan çok teklif toplayan bir tanıtım sitesi daha uygundur. Çünkü fiyat adede, baskıya ve tarihe göre değişir. Hazır, standart ürünleriniz varsa ve bireysel müşteriye de satıyorsanız bir mağaza bölümü ekleyebilirsiniz.
Sitede tüm ürünlerimi göstermem şart mı?
Hayır. Önce en çok iş getiren ve en iyi yaptığınız ürün gruplarıyla başlayın. Sonradan yeni gruplar eklemek, baştan yüzlerce zayıf sayfa açmaktan daha sağlıklıdır.
Tedarikçimin gönderdiği fotoğrafları kullanabilir miyim?
Kullanım hakkı konusunda tedarikçinizle konuşmalısınız; gerekirse bir hukukçuya danışın. Ayrıca aynı fotoğraflar birçok sitede olduğu için sizi ayırt etmez. Mümkünse kendi ürettiğiniz örneklerin fotoğraflarını ekleyin.
Sitem Google'da ne zaman görünür?
Bunu kimse önceden kesin söyleyemez. Yeni bir site önce taranır, değerlendirilir ve yavaş yavaş görünür olur. Rekabeti az olan ve çok net aramalarda daha erken, genel aramalarda daha geç sonuç görürsünüz. Sıralama garantisi veren kişiye dikkat edin.
Teklif formunda hangi bilgiler istenmeli?
Ürün ya da amaç, yaklaşık adet, ihtiyaç tarihi, logo dosyası ve iletişim bilgisi yeterlidir. Çok uzun form, doldurmadan çıkan ziyaretçi demektir. Detayları telefonda ya da yazışmada netleştirirsiniz.
Google ve Meta reklamı vermeli miyim?
Siteniz hazırsa ve teklif formu çalışıyorsa, belirli ürün veya dönemler için reklam bir destek olabilir. Önce site, sonra reklam sırası genelde daha doğrudur; çünkü zayıf bir sayfaya reklam trafiği çekmek bütçeyi boşa harcar.
Yurt dışına satış yapıyorum, site başka dillerde de olmalı mı?
Hedef ülkedeki alıcı kendi dilinde arama yapıyorsa, o dilde ayrı sayfalar gerekir. Çeviriyi sadece makineye bırakmayın; sektör terimleri ve ülkenin alışkanlıkları farklı olabilir.
Mevcut siteyi yenilemek mi, sıfırdan yapmak mı?
Siteniz teknik olarak sağlamsa ve yalnızca içerik zayıfsa mevcut yapıyı geliştirmek yeterli olabilir. Altyapı eskiyse, mobilde bozuksa ya da değiştirilmesi çok zorsa yeniden yapmak daha mantıklıdır. Bunu sitenize bakarak birlikte karar veririz.
Promosyon firmanız için teklif getiren bir site kurmak istiyorsanız, web sitesi yaptırma sayfamdan bana ulaşın; ürünlerinizi, hedef müşterinizi ve mevcut sitenizi birlikte değerlendirelim.