Bir avukat düşünün. Sitesinde "Boşanma Avukatı" adlı bir hizmet sayfası var. Üstüne yıllar içinde "Boşanma Davası Nasıl Açılır", "Boşanma Avukatı Nasıl Seçilir" ve "Boşanma Avukatı Ücretleri" gibi dört beş yazı daha eklenmiş. Hepsi aynı kişiye, aynı aramaya cevap veriyor. Sonuç: Google hangisini öne çıkaracağını bilemiyor, bazen yazıyı gösteriyor, bazen hizmet sayfasını, çoğu zaman da ikisini de ikinci sayfaya atıyor.
Bu durum, işletme sitelerinde çok sık görülür ve çoğunlukla fark edilmez. Site büyüdükçe, farklı zamanlarda farklı kişiler içerik ekledikçe sayfalar aynı konuya yığılır. Buna sektörde "kanibalizasyon" deniyor: sayfalarınız birbirinin müşterisini yiyor. Bu yazıda birbiriyle yarışan sayfaların işinize ne yaptığını, sitenizde olup olmadığını nasıl anlayacağınızı ve uzmandan ne isteyeceğinizi anlatıyorum.
Kanibalizasyon tam olarak nedir?
Aynı soruya cevap vermeye çalışan birden fazla sayfanız olduğunda, Google bunlardan birini seçmek zorunda kalır. Seçimi her zaman sizin istediğiniz sayfa olmaz. Bir günlük blog yazısı, asıl para kazandıran hizmet sayfanızın önüne geçebilir. Ya da Google iki sayfayı sürekli değiştirip durur, hiçbiri istikrarlı bir yer edinemez.
Bir mahalledeki üç ayrı tabelanın aynı dükkânı göstermesini düşünün. Müşteri hangisine gideceğini bilemez, sonunda başka bir dükkâna yönelir.
İşinize zararı ne?
- Sıralamanız dalgalanır. Bir hafta ilk sayfadasınız, ertesi hafta yoksunuz.
- Yanlış sayfa gösterilir. Müşteri hizmet sayfanıza değil, işi satmayan bir bilgi yazısına düşer ve telefon etmeden çıkar.
- Emeğiniz boşa gider. Aynı konuda yeni bir yazı daha yazdırmak, sorunu çözmek yerine büyütür.
- Site dağınık görünür. Ziyaretçi de benzer içerikleri birbirinden ayıramaz, güveni sarsılır.
Örneğin bir otel sahibi hem "Bodrum'da otel" hem de "Bodrum'da tatil konaklaması" diye iki ayrı sayfa hazırlamış olabilir. İkisi de aynı misafire, aynı şeyi söylüyor. Misafir hangisine tıklarsa tıklasın aynı yere varır, ama Google iki sayfanın gücünü bölüştürür ve ikisini de olması gerekenden geride tutar. Sayfa sayısını artırmak burada size avantaj değil, yük getirir.
Bu zararlar kesin bir rakamla ölçülemez, ama sitesinde emek harcamasına rağmen yerinde sayan işletmelerde nedenlerden biri sık sık budur.
Sitenizde sorun var mı, nasıl anlarsınız?
Teknik bilgi gerekmeden kendiniz şu kontrolleri yapabilirsiniz:
- Google'da kendi sitenizi arayın. Ana hizmetinizin adını yazın ve sonuçlarda sitenizden kaç farklı sayfanın çıktığına bakın. Aynı konuda birden fazla sayfanız çıkıyorsa şüphelenin.
- Sayfa başlıklarınızı alt alta yazın. Site menüsüne ve blog listesine bakın. Başlıklardan üçü dördü aynı kelimeyle başlıyorsa çakışma olabilir.
- Kendinize şu soruyu sorun. "Bu iki sayfa aynı müşteriye aynı şeyi mi söylüyor?" Cevap evetse, biri fazla.
- Search Console'da bakın. Google'ın ücretsiz aracı Search Console'da, aynı aramada birden fazla sayfanızın gösterildiğini görebilirsiniz. Sayfalar sürekli yer değiştiriyorsa işaret budur.
Bunu kim, nasıl çözer?
Çözüm çoğu zaman yeni bir şey yazmak değil, mevcut sayfaları düzenlemektir. Bir uzman genelde şu seçeneklerden uygun olanı seçer:
| Durum | Çözüm |
|---|---|
| İki sayfa neredeyse aynı şeyi anlatıyor | İkisini tek, daha güçlü bir sayfada birleştirmek |
| Biri hizmet, diğeri bilgi yazısı ama aynı aramayı hedefliyor | Her birinin hedefini netleştirmek: hizmet sayfası satış, yazı bilgi için |
| Eski, zayıf bir sayfa artık gereksiz | Silmek ve müşteriyi yeni sayfaya yönlendirmek |
| İki sayfa gerçekten farklı konularda | Yerinde bırakıp aralarına açık bir bağlantı koymak |
Burada önemli bir nokta var: bir sayfayı silmek ya da birleştirmek dikkatle yapılmazsa, o sayfayı bulan müşteri "sayfa bulunamadı" hatasıyla karşılaşır. İyi bir uzman eski adresi yeni adrese yönlendirir. Yani müşteri de Google da doğru yere gider.
Uzmana ne sormalısınız?
- Sitemdeki hangi sayfalar aynı aramayı hedefliyor, bana bir liste çıkarabilir misiniz?
- Her sayfa için "bu sayfa hangi müşteriye, hangi soruya cevap veriyor" tanımını yapacak mısınız?
- Birleştirilen ya da silinen sayfalar için yönlendirme yapılacak mı?
- Yeni içerik yazılmadan önce mevcut içeriği kontrol ediyor musunuz?
- Düzenlemeden sonra sonucu nasıl ve ne zaman takip edeceğiz?
Kötü işaret: "Sitenizde sorun yok, bir de yeni yazılar ekleyelim" cevabı. Çakışma varsa yeni yazı sorunu ağırlaştırır.
Ne kadar sürer, önlemek mümkün mü?
Küçük bir işletme sitesinde çakışma taraması genellikle bir iki günlük bir iştir. Düzenlemenin etkisi ise Google'ın sayfaları yeniden değerlendirmesine bağlı olarak haftalar sürebilir. Sonucu kimse önceden garanti edemez.
Önlemenin yolu basit: her yeni içerikten önce "bu konuyu zaten anlattım mı?" diye sormak. Ürün ya da hizmet sayısı arttıkça, içeriklerin bir listesini tutmak işi kolaylaştırır. Bu, uzmanla çalışırken bile sizin kolayca yapabileceğiniz bir alışkanlık.
Sık sorulan sorular
Aynı konuda iki sayfam olması her zaman kötü mü?
Hayır. Sayfalar farklı müşteri sorularına cevap veriyorsa sorun yok. Örneğin "diş implantı nedir" bir bilgi yazısı, "diş implantı fiyatları ve randevu" bir hizmet sayfası olabilir. Sorun, ikisi de aynı soruya cevap verdiğinde başlar.
Eski yazılarımı silmeli miyim?
Acele etmeyin. Trafik getiren ya da başka sitelerden bağlantı alan bir yazıyı silmek zarar verebilir. Silmek yerine birleştirmek ve eski adresi yönlendirmek çoğu zaman daha güvenlidir.
Bu sorun küçük sitelerde de olur mu?
Evet, hatta on iki sayfalık sitelerde bile görülür. Özellikle "hizmetler", "hakkımızda" ve "blog" sayfalarının aynı ifadeleri tekrarladığı sitelerde sık rastlanır.
Düzelttikten sonra sıralamam yükselir mi?
Yükselmesini garanti edemem. Ama Google'ın karışıklığı ortadan kalkar ve doğru sayfanın öne çıkma şansı artar. Sonuçlar genelde birkaç hafta içinde görülmeye başlar.
Sonuç
Bu sorunun güzel tarafı, çoğu zaman sıfırdan bir şey üretmeden çözülebilmesidir. Elinizdeki içeriği doğru yere koymak, yeni içerik yazdırmaktan hem daha ucuz hem daha hızlı bir yatırım olabilir. Önemli olan, ne yapılacağına bir uzmanla birlikte, sitenize bakarak karar vermektir.
Sayfalarınızın birbiriyle yarışması, çoğu zaman siteye emek harcandığının bir yan etkisidir, ihmalin değil. Düzeltmesi de genellikle yeni içerik değil, düzen gerektirir. Sitenizde bu tür çakışmalar olup olmadığını birlikte incelemek isterseniz SEO hizmeti sayfamdan bana ulaşabilirsiniz.