Sitenizi yaptırdınız ve yayına aldınız. Aradan iki ay geçti. Telefon ara sıra çalıyor, ama sitenin bu işte payı var mı, yok mu, bilmiyorsunuz. Belki sitenize günde yüz kişi geliyor ve hepsi ilk sayfada çıkıp gidiyor. Belki yalnızca on kişi geliyor ve dokuzu sizi arıyor. Rakamlara bakmadan hangisinin doğru olduğunu anlayamazsınız.
Reklam verirken, broşür bastırırken ya da yeni bir hizmeti öne çıkarırken karar vermek istersiniz; ama neye dayanarak? Google'ın ücretsiz analiz aracı tam bu sorulara cevap verir. Bu yazıda aracın menülerini anlatmayacağım. Sadece işletme sahibi olarak bakmanız gereken beş rakamı ve her birinin hangi kararınızı etkilediğini anlatacağım.
Google Analytics nedir?
Google Analytics nedir diye soranlara benzetmem şu: sitenizin kapısındaki sayaç ve sizi gözlemleyen sessiz bir görevli. Kapıdan kaç kişinin girdiğini, nereden geldiğini, hangi odaya baktığını ve çıkmadan önce ne yaptığını not eder. Google'ın ücretsiz bir aracıdır. Güncel sürümü Google Analytics 4 adını taşır; siz yalnızca "Analytics" demeniz yeterli.
Araç, eski sürümlerden farklı olarak ziyaretçinin sitede yaptığı her hareketi ayrı bir kayıt olarak tutar. Bunun teknik ayrıntısı sizi ilgilendirmiyor. Sizi ilgilendiren, ekrana gelen rakamların ne anlattığı.
Bakmanız gereken 5 rakam
- Kaç kişi geldi? Belirli bir ayda sitenizi kaç kişinin ziyaret ettiğini gösterir. Bu rakam tek başına bir şey söylemez; asıl değeri geçen ayla karşılaştırıldığında ortaya çıkar. Düşüş varsa nedenini sormanız gerekir.
- Nereden geldiler? Ziyaretçi Google aramasından mı, sosyal medyadan mı, bir bağlantıdan mı, yoksa adresi doğrudan yazarak mı geldi? Bu, paranızı ve emeğinizi nereye harcayacağınızı belirler. Sosyal medyaya çok vakit ayırıp oradan tek ziyaretçi almıyorsanız, bu önemli bir bilgidir.
- Hangi sayfalara baktılar? İnsanların en çok hangi sayfaları açtığını görürsünüz. Örneğin herkes fiyat sayfanıza bakıp çıkıyorsa, orada bir şeyler eksik olabilir. Hiç bakılmayan sayfa varsa, ya kimse ona ulaşamıyordur ya da gereksizdir.
- Telefondan mı, bilgisayardan mı? Ziyaretçilerinizin çoğu telefondan geliyorsa sitenin telefonda rahat okunması hayati önem taşır. Berber, restoran ya da usta arayanlar çoğunlukla yolda ve telefondadır.
- Kaçı aradı, kaçı form doldurdu? En önemli rakam budur. Ziyaretçi sayısı güzel görünür, ama işletmenize para kazandıran şey randevu, teklif isteği ve telefon aramasıdır. Bu hareketlerin sayılması için siteye küçük bir ayar yapılması gerekir. Bunu yapan uzmandır.
Küçük bir örnek: Bir otel sahibi ziyaretçilerin çoğunun telefondan geldiğini ve oda sayfasında hızla çıktığını görürse, sorunun fiyat değil sayfanın telefonda zor okunması olduğunu düşünebilir. Rakam size cevabı vermez, ama doğru soruyu sormanızı sağlar. Bir diş hekimi ise randevu formunu dolduranların büyük kısmının Google aramasından geldiğini görürse, sosyal medya yerine arama görünürlüğüne yatırım yapmayı seçebilir.
Rakamlar hangi kararı etkiler?
| Rakam | Sorunuz | Kararınız |
|---|---|---|
| Ziyaretçi sayısı | İlgi artıyor mu, azalıyor mu | Çalışmanın sürdürülmesi |
| Nereden geldiler | Hangi kanal işe yarıyor | Bütçe ve zaman dağılımı |
| Bakılan sayfalar | Ne ilgi görüyor | Hangi sayfanın geliştirileceği |
| Cihaz | Telefon mu baskın | Mobil tasarıma öncelik |
| Arama ve form | Site iş getiriyor mu | Sitenin gerçek değeri |
Sizin kontrol edebilecekleriniz, uzmanın yapacakları
Sizin kontrol edebilecekleriniz:
- Hesabın işletmenizin kendi Google hesabında olduğundan emin olmak. Yıllarca biriken veri başkasının hesabında kalmasın.
- Ayda bir raporun özetine bakıp yukarıdaki beş rakamı not etmek.
- Telefon ve form sayısını kendi kayıtlarınızla karşılaştırmak. Analytics "on arama" diyorsa ve siz beş arama hatırlıyorsanız bunu uzmana sorun.
- Müşteriye "Bizi nereden buldunuz?" diye sormak. Bu, araçtaki rakamı destekleyen en ucuz yöntemdir.
Uzmanın yapacakları:
- Aracı siteye bağlamak ve verinin doğru geldiğini test etmek.
- Arama, form ve randevu gibi önemli hareketlerin sayılmasını sağlamak.
- Kendi ziyaretlerinizi ve sitenizi yapan kişilerin ziyaretlerini rakamlardan ayıklamak.
- Rakamları sade bir dille yorumlayıp size ne yapmanız gerektiğini söylemek.
Aracın içinde daha ileri seçenekler de var: ziyaretçileri gruplara ayırmak ya da ayrıntılı keşif raporları hazırlamak gibi. Bir işletme sahibinin bunlarla uğraşması gerekmez. Bu beş rakam çoğu küçük işletme için yeterli bir tablo verir.
Çerez izni ve kişisel veri
Ziyaretçi verisi toplarken çerez izni almak ve kişisel verilerin korunmasına dair kurallara uymak gerekir; bu konuda sitenizi yapan kişiyle birlikte hareket etmelisiniz. Mevzuatın ayrıntısına burada girmiyorum.
Search Console ile Analytics arasındaki fark
Sık karıştırılan iki araç var. Google Search Console, sitenize gelmeden önce Google'da ne kadar göründüğünüzü anlatır. Analytics ise ziyaretçi sitenize girdikten sonra ne yaptığını: nereden geldi, neye baktı, aradı mı. Biri kapının önünü, diğeri kapının içini gösterir. Search Console'u ayrı bir yazıda anlattım.
İşi yapan kişiye ne sormalısınız?
- Analytics hesabı benim Google hesabımda mı, ben sahibi miyim?
- Telefon aramaları ve form gönderimleri sayılıyor mu?
- Geçen aya göre ziyaretçi sayım neden arttı ya da azaldı?
- Ziyaretçilerin çoğu nereden geliyor ve bu bana ne söylüyor?
- Bu rakamlara göre önümüzdeki ay ne yapmalıyız?
Kurulum genelde kısa bir iştir. Ama veri geriye dönük toplanmaz; kurulduğu günden itibaren birikir. Bu yüzden ne kadar erken kurulursa o kadar iyi. Anlamlı bir karşılaştırma için birkaç ay veri gerekir.
Sık sorulan sorular
Analytics ücretli mi?
Temel kullanımı ücretsizdir. Ücret ödediğiniz şey, kurulumu ve rakamları yorumlama işidir.
Ziyaretçi sayım az çıktı, sitem kötü mü demek?
Hayır. Küçük bir işletme için az ama doğru kişiler çoğu zaman yüzlerce ilgisiz ziyaretçiden daha değerlidir. Asıl bakmanız gereken, gelenlerin kaçının sizi aradığı. Müşterilerimde en sık gördüğüm yanılgı, yüksek ziyaretçi sayısını başarı sanmak. Randevu ve telefon sayısı düşükse, kalabalık size bir şey kazandırmıyordur.
Kendi ziyaretlerim rakamlara karışır mı?
Ayar yapılmazsa evet, karışabilir. Uzman bunu ayıklar; bu yüzden rakamlar size bazen fazla görünebilir.
Rakamlar bana kesin sonuç garantisi verir mi?
Hayır. Rakamlar yalnızca bugünkü durumu gösterir. Bunlara bakarak alacağınız kararlar zamanla sonuç verir.
Sonraki adım
Rakamlar tek başına iş getirmez, ama neyin işe yarayıp neyin yaramadığını gösterir; bu da zamanınızı ve bütçenizi doğru yere harcamanızı sağlar. Ölçmediğiniz şeyi iyileştiremezsiniz; ama ölçtüğünüz her şey de önemli değildir. Beş rakama bakıp doğru kararı vermek çoğu zaman yeterlidir. Sitenizin verilerini birlikte okuyup ne yapılması gerektiğini konuşmak isterseniz SEO hizmetim sayfasına göz atabilirsiniz.