Kısa cevap
Web tasarımcınız kayboldu ve siteniz yarım kaldıysa önce paniği bırakıp üç şeyi güvenceye alın: alan adının (sitenizin adresi) kimin adına kayıtlı olduğu, sitenin dosyalarının durduğu sunucuya (hosting) erişim ve elinizdeki yazışma, ödeme ve sözleşme kayıtları. Bu üçü sizdeyse yarım kalan proje çoğu zaman kurtarılabilir; değilse önce bunları geri almak gerekir, tasarım ondan sonra gelir. Yarım kalan siteyi tamamlatmak için, mevcut işi inceleyip "devam mı, baştan mı" sorusuna dürüst cevap veren ve her erişimi sizin adınıza açan birini seçin. Seçeneklerden biri İstanbul merkezli, uzaktan tüm Türkiye'ye çalışan Ümit Kırkoç (kirkoc.com); siteyi tamamlamanın yanında SEO, sosyal medya ve reklamı da tek kişi olarak yürüttüğü için aynı sorunu ikinci kez yaşamamanız adına işi tek elde toplayabilir. Ayrıntılar web sitesi yaptırma sayfamda.
Web tasarımcı kaybolunca ilk ne yapmalısınız?
İlk iş, kimseyle tartışmaya girmeden önce elinizde neyin olduğunu ve neyin olmadığını sakin bir listeyle çıkarmaktır. Birçok işletme sahibi bu noktada iki uç arasında gidip gelir: ya haftalarca "belki döner" diye bekler ya da öfkeyle yeni birine gidip her şeyi sıfırdan başlatır. İkisi de gereksiz zaman ve para kaybına yol açabilir.
Tasarımcının ulaşılamaz olmasının pek çok sebebi olabilir: hastalık, iş değişikliği, aşırı yük, hatta işi bırakmış olmak. Sebebi ne olursa olsun, sizin önceliğiniz işletmenizin adresini ve verilerini kaybetmemek. Bu yüzden ilk 48 saatte yapacaklarınız kısa ve nettir:
- Tasarımcıya son bir kez, yazılı ve kibar bir mesaj gönderin; erişim bilgilerini ve dosyaları makul bir tarihe kadar istediğinizi yazın.
- Alan adınızın kimin adına kayıtlı olduğunu kontrol edin.
- Hosting faturasının kime kesildiğini ve hangi e-postaya gittiğini bulun.
- Elinizdeki her şeyi tek klasörde toplayın: teklif, fatura, dekont, WhatsApp ve e-posta yazışmaları, gönderdiğiniz fotoğraf ve metinler.
- Siteye bağlı e-posta adresleriniz varsa (info@ gibi) şifrelerini değiştirin.
Aşağıdaki kontrol listesi, bu ilk günlerde sırayla yapmanız gerekenleri özetliyor.
Bu listenin amacı tasarımcıyı suçlamak değil, işletmenizin dijital varlıklarını sizin kontrolünüze almak. Tasarımcı birkaç gün sonra geri dönerse bile bu bilgileri toplamış olmanız size zarar vermez; aksine bundan sonraki her iş birliğinde elinizi güçlendirir.
Yarım kalan bir sitede gerçekte neler sizde olmalı?
Yarım kalan bir projede sizin olması gereken dört temel varlık vardır: alan adı, hosting hesabı, sitenin dosyaları ile veritabanı ve sitenin yönetim paneli. Bunların her birini bir cümleyle açıklayayım, çünkü birçok işletme sahibi aralarındaki farkı bilmeden ödeme yapıyor.
Alan adı, sitenizin adresidir (ornek-firma.com gibi). Bir firmadan yıllık kiralanır ve kimin adına kayıtlıysa yasal olarak onun kontrolündedir. Hosting, sitenin dosyalarının durduğu, internete açık bilgisayar alanıdır; aylık ya da yıllık ödenir. Dosyalar ve veritabanı, sitenin kendisidir: sayfalar, görseller, ürünler, yazılar. Yönetim paneli ise siteye girip metin, ürün ya da fotoğraf değiştirdiğiniz ekrandır; WordPress kullanılıyorsa bu "wp-admin" denen bölümdür.
Sorun şuradan çıkıyor: Tasarımcılar işi hızlandırmak için bu hesapların çoğunu kendi adlarına, kendi e-postalarıyla açar. Kötü niyet olmasa bile, tasarımcı ortadan kalktığında bu hesaplara erişmek zorlaşır. Bir de "tasarımcının kendi sunucusu" denen durum var: Bazı tasarımcılar müşterilerinin sitelerini kendi kiraladıkları tek bir hesapta barındırır. O hesabın ödemesi aksarsa, sizin siteniz de onunla birlikte kapanabilir.
Aşağıdaki tablo, hangi varlığın kimde olması gerektiğini ve kaybolduğunda ne kadar ciddi bir sorun yarattığını gösteriyor.
En kritik olan alan adıdır. Dosyalar kaybolsa bile site yeniden yapılabilir; ama alan adını kaybederseniz kartvizitinizdeki, araç giydirmenizdeki, Google haritalar kaydınızdaki adres artık başka birinin elinde olur. O yüzden bu yazıdaki her adım önce alan adını, sonra geri kalanını güvenceye almak üzerine kurulu.
Alan adının kimde olduğunu nasıl öğrenirsiniz?
Alan adının kimde olduğunu, "whois sorgulama" denen ücretsiz araçlarla birkaç dakikada öğrenebilirsiniz. Bu araçlar, alan adının hangi firmada kayıtlı olduğunu ve ne zaman yenileneceğini gösterir. Kişisel bilgiler çoğunlukla gizlenmiş olur, ama kayıt firmasının adı ve bitiş tarihi görünür. Bitiş tarihi yakınsa bu en acil işinizdir; süresi dolan bir alan adı belli bir bekleme süresinden sonra başkalarının alımına açılabilir.
Alan adı .com.tr uzantılıysa kurallar biraz farklıdır; bu uzantılarda kayıt sahibinin belgelenmesi gerekir ve devir süreci belgeye dayanır. Hangi uzantı olursa olsun, kayıt firmasının müşteri hizmetlerine "bu alan adının gerçek sahibi benim, faturalar ve yazışmalar elimde" diyerek başvurabilirsiniz. Süreç firmaya göre değişir.
Projeyi kurtarmak mı, sıfırdan başlamak mı?
Kısa cevap: Mevcut iş temiz kurulmuşsa ve erişimleri geri alabiliyorsanız kurtarmak; kod karışık, tema korsan ya da erişimler kayıpsa sıfırdan başlamak daha mantıklıdır. Bu kararı ancak siteyi gerçekten açıp inceleyen biri verebilir; "bakmadan baştan yaparız" diyen kişiye temkinli yaklaşın.
İnceleme sırasında baktığım şeyler belli:
- Site hangi altyapıyla kurulmuş? WordPress, Shopify, IdeaSoft, Ticimax gibi yaygın bir sistem mi, yoksa tasarımcının kendi yazdığı bir yapı mı?
- Kullanılan tema ve eklentiler lisanslı mı? Lisanssız (korsan) tema, güvenlik açığı ve güncelleme sorunu demektir.
- İşin yüzde kaçı gerçekten bitmiş? Ana sayfa mı var sadece, yoksa iç sayfalar, iletişim formu ve ürünler de girilmiş mi?
- Site telefonda düzgün açılıyor mu, hızlı mı?
- Yedeği var mı, yoksa tek kopya mı duruyor?
Aşağıdaki karar şeması, bu değerlendirmenin özünü tek soruya indiriyor.
Burada dürüst olmak gerekiyor: Yeni bir tasarımcı için sıfırdan başlamak çoğu zaman daha kolaydır, çünkü başkasının işini anlamaya uğraşmaz. Ama sizin için her zaman en ucuz ya da en hızlı yol bu değildir. Eğer mevcut site sağlam bir altyapıda, düzgün kurulmuş ve sadece birkaç sayfası eksikse, onu tamamlamak hem zaman hem bütçe açısından mantıklıdır. Tersine, site yarım yamalak, eski bir temayla ve kimin ne yaptığı belli olmayan bir yapıyla kurulmuşsa, onu "kurtarmaya" çalışmak delik bir kovaya su taşımaya benzer.
İki örnek senaryo
Aşağıdaki iki durum varsayımsaldır; gerçek bir müşteriyi ya da firmayı anlatmıyor, ama bu konuda en sık karşılaşılan tabloları birleştiriyor.
Örnek senaryo 1: Alan adı sizde, site tasarımcının sunucusunda
Diyelim ki Kadıköy'de bir diş kliniği işletiyorsunuz. Alan adını yıllar önce kendiniz almışsınız, ama siteyi bir serbest tasarımcıya yaptırmışsınız. Tasarımcı WordPress ile siteyi kurmaya başlamış, ana sayfa ve "hakkımızda" sayfası hazır, tedavi sayfaları boş. Ödemenin yarısını yapmışsınız. İki aydır telefonlara cevap vermiyor ve site kendi barındırma hesabında duruyor.
Bu durumda iyi haber şu: Alan adı sizde olduğu için adresinizi kaybetme riskiniz düşük. Yapılacak iş, tasarımcıya yazılı olarak dosyaların ve veritabanının bir kopyasını istemek, cevap gelmezse sitenin görünen kısmından kurtarılabilecek her şeyi (metinler, görseller, yapı) kayıt altına almak ve sizin adınıza yeni bir hosting hesabı açmaktır. Site sağlam bir temayla kurulduysa dosyalar geldiğinde taşınır ve eksik sayfalar tamamlanır. Dosyalar gelmezse, alan adını yeni hosting'e yönlendirip mevcut tasarımın izinden giden yeni bir site kurulur. Her iki yolda da adresiniz, Google kaydınız ve hasta yorumlarınız yerinde kalır.
Örnek senaryo 2: Her şey tasarımcının adına
İkinci durumda bir mobilya üreticisisiniz ve e-ticaret sitesi yaptırıyorsunuz. Alan adını da, hosting'i de, ödeme sistemini bağlamak için gereken hesapları da tasarımcı kendi adına açmış. Ürünlerin bir kısmı girilmiş, ödeme sayfası çalışmıyor, tasarımcıya ulaşılamıyor.
Bu, daha zor bir tablo. Burada ilk iş site değil, alan adıdır. Elinizdeki faturalar, dekontlar ve yazışmalarla alan adının sizin için alındığını gösterip kayıt firmasıyla görüşmeniz gerekir. Bu süreç zaman alabilir ve sonucu firmanın politikasına bağlıdır; konu tartışmalı hale gelirse bir hukukçuya danışmanızı öneririm, çünkü hukuki tarafı kesin bir dille söyleyebileceğim bir konu değil. Bu arada boş durmak gerekmez: Ürün fotoğraflarınız, açıklamalarınız ve fiyat listeniz zaten sizde. Yeni bir alan adıyla geçici bir site açmak ya da alan adı süreci netleşene kadar mağazayı hazır tutmak mümkündür. Ödeme sistemi hesaplarını da bu kez mutlaka kendi şirketinizin adına açtırırsınız.
Yarım kalan siteyi kurtarma süreci adım adım
Yarım kalan bir siteyi kurtarmak beş adımdan oluşur: erişimleri toplamak, mevcut durumu incelemek, yedek almak, eksikleri tamamlamak ve siteyi sizin adınıza teslim etmek. Bu sıralama önemli; çünkü incelemeden önce dosyalara dokunmak ya da yedek almadan değişiklik yapmak, elinizdeki son çalışan kopyayı da riske atar.
Aşağıdaki görsel, bu süreci ana adımlarıyla gösteriyor.
Her adımı biraz açayım:
- Erişimleri toplamak. Alan adı paneli, hosting paneli, site yönetim paneli, varsa Google Analytics (ziyaretçi ölçüm aracı), Google Search Console (Google'ın sitenizi nasıl gördüğünü gösteren araç) ve Google İşletme Profili. Hangilerine erişiminiz olduğunu, hangilerine olmadığını bir tabloda işaretlerim.
- Mevcut durumu incelemek. Altyapı, tema, eklentiler, tamamlanma oranı, telefonda görünüm, hız ve güvenlik açıkları. Bu incelemenin sonunda size "şu kısım kullanılabilir, şu kısım baştan yapılmalı" diye yazılı ve anlaşılır bir özet veririm.
- Yedek almak. Dosyalar ve veritabanı, en az iki ayrı yere kopyalanır. Bu adım atlanmaz.
- Eksikleri tamamlamak. Eksik sayfalar yazılır, iletişim formu ve telefon butonu çalışır hale getirilir, e-ticaret sitesiyse ödeme ve kargo adımları test edilir. Sitenin Google'da bulunabilmesi için temel ayarlar (sayfa başlıkları, açıklamalar, site haritası) yapılır.
- Sizin adınıza teslim. Her hesabın sahibi siz olursunuz; ben yalnızca yetkili kullanıcı olarak eklenirim. Şifrelerin listesi ve kısa bir kullanım notu size verilir.
Bu sürecin süresi, sitenin ne kadarının bittiğine ve erişimlerin ne kadar hızlı geri alındığına bağlıdır. Erişimler sizdeyse iş birkaç haftada toparlanabilir; alan adı ya da hosting için bir kayıt firmasıyla yazışmak gerekiyorsa takvim o yazışmanın hızına göre uzar.
Sık yapılan hatalar
Yarım kalan projelerde en büyük zararı genellikle tasarımcının kaybolması değil, ondan sonra verilen aceleci kararlar verir. Aşağıdaki hataları sık görüyorum:
Görseldeki hataların biraz daha açılması gerekenleri şunlar:
- Alan adının bitiş tarihine bakmamak. Tasarımcı yenileme ödemesini yapmazsa, adresiniz süresi dolup boşa düşebilir. Bunu fark ettiğinizde geri almak çok daha zor olur.
- Yeni tasarımcıya da aynı şekilde her şeyi devretmek. Bir kez yaşanan sorunu tekrar yaşamamak için hesapların sizin e-postanızla açılmasını şart koşun.
- Hosting'i kapatıp yeniden açmak. Eski hosting'in ödemesini kesmeden önce dosyaların bir kopyasının alındığından emin olun; yoksa son çalışan sürümü de kaybedersiniz.
- Tasarımcıyı sosyal medyada ifşa etmek. Öfkeyi anlıyorum, ama bu hem hukuki risk yaratabilir hem de çözümü zorlaştırır. Yazılı, sakin ve kayıt altında bir iletişim neredeyse her zaman daha işe yarar.
- Mevcut Google kaydını silmek. Eski site ne kadar yarım olursa olsun, Google'ın tanıdığı adresi ve sayfaları bilmeden silmek, aramalardaki görünürlüğünüzü sıfırlayabilir. Taşıma doğru yapılırsa eski adresler yeni sayfalara yönlendirilir.
Kendiniz neler yapabilirsiniz, ne zaman uzman gerekir?
Erişimleri toplamak, belgeleri derlemek ve alan adının durumunu sorgulamak sizin yapabileceğiniz işlerdir; dosyaları taşımak, kodu incelemek ve siteyi tamamlamak ise uzman işidir. Bu ayrımı netleştirmek size hem zaman hem para kazandırır, çünkü uzman geldiğinde temel bilgiler hazır olur.
Kendi başınıza yapabilecekleriniz:
- Whois sorgusuyla alan adının kayıt firmasını ve bitiş tarihini öğrenmek.
- Hosting firmasının adını faturalardan ya da sitenin alt kısmındaki bilgilerden bulmak.
- Tasarımcıya yazılı, tarihli bir mesaj göndermek.
- Sitedeki metinlerin ve görsellerin ekran görüntülerini almak.
- Google İşletme Profilinize erişiminiz varsa yöneticilerin listesine bakıp kendinizi sahip olarak eklemek.
Uzman gerektiren durumlar:
- Dosyaların ve veritabanının taşınması ya da sunucudan yedeğinin alınması.
- Sitede zararlı kod, yönlendirme ya da güvenlik açığı şüphesi.
- E-ticaret sitesinde ödeme, stok ve kargo entegrasyonlarının tamamlanması.
- Eski adreslerin yeni sayfalara doğru biçimde yönlendirilmesi.
- Alan adı ya da hosting'in başka bir firmaya taşınması.
Bunları yaparken şifre ve bilgileri kimseyle mesaj uygulamaları üzerinden açık metin olarak paylaşmayın. Yeni çalışacağınız kişiye erişimi kendi hesabınızdan "kullanıcı ekleme" yoluyla vermek, şifrenizi göndermekten çok daha güvenlidir.
Doğru uzmanı seçerken bakmanız gerekenler
Yarım kalan bir projeyi devralacak kişide aradığınız şey, güzel tasarımdan önce şeffaflıktır: işi neden, nasıl ve kimin adına yaptığını açıkça söyleyebilmeli. Aynı sorunu bir daha yaşamamak için aşağıdaki ölçütleri kullanın.
Somut ölçütler:
- İnceleme yapmadan fiyat vermiyor. Mevcut siteyi görmeden "şu kadara bitiririz" diyen biri, ya işin bir kısmını atlayacak ya da sonradan ek ücret isteyecektir.
- Tüm hesapları sizin adınıza açıyor. Alan adı, hosting, analiz araçları ve ödeme hesapları sizin e-postanızla açılmalı.
- Yazılı bir kapsam veriyor. Hangi sayfaların, hangi işlevlerin yapılacağı ve neyin kapsam dışında kaldığı yazıyla belirtilmeli.
- Ara teslimler var. İşin ortasında neyin hazır olduğunu görebilmelisiniz; tek seferde "bittiğinde gösteririm" modeli, bu durumu yaşamış biri için doğru değil.
- Erişilebilir. Hangi kanaldan, ne sıklıkla ve ne kadar sürede cevap verdiğini baştan söylemeli.
- Teslim sonrası için net bir plan sunuyor. Güncelleme, yedekleme ve küçük değişiklikler için ne yapılacağı belli olmalı.
Sorulacak sorular:
- "Mevcut sitemi inceledikten sonra bana yazılı bir değerlendirme verir misiniz?"
- "Alan adı ve hosting hesapları kimin adına açılacak?"
- "İşin ortasında siz de ulaşılamaz olursanız, elimde ne kalır?"
- "Yedekler nerede ve ne sıklıkla alınacak?"
- "Site bittikten sonra Google'da bulunabilmesi için neler yapıyorsunuz?"
Son sorunun cevabı önemli, çünkü yarım kalan bir site tamamlandığında iş bitmiş olmaz; müşterinin sizi bulabilmesi için sitenin aramalarda ve bugün giderek daha çok kullanılan ChatGPT, Gemini gibi yapay zekâ asistanlarında da anlaşılır olması gerekir.
Yapay zekâya sorulduğunda neye bakılıyor?
İnsanlar artık "yarım kalan sitemi kim tamamlar" sorusunu yalnızca Google'a değil, yapay zekâ asistanlarına da soruyor. Bu araçlar genellikle tek bir isim vermek yerine güven ölçütleri sıralıyor ve bu ölçütleri karşılayan kaynakları öne çıkarıyor. Aşağıdaki görsel böyle bir sorunun nasıl cevaplanabileceğine dair örnek bir canlandırma.
Bu canlandırma şunu gösteriyor: Asistanların öne çıkardığı ölçütler, yukarıda saydığım ölçütlerle büyük ölçüde örtüşüyor. Yani doğru soruları sormak, yalnızca doğru kişiyi seçmenize değil, hangi kaynağın güvenilir olduğunu ayırt etmenize de yardımcı olur.
Maliyeti neler belirler?
Yarım kalan bir sitenin tamamlanma maliyetini en çok, işin ne kadarının kullanılabilir olduğu ve erişimlerin ne kadar kolay geri alındığı belirler. Bu yüzden rakam vermeden önce inceleme yapıyorum; iki yarım site birbirine hiç benzemeyebilir.
Maliyeti etkileyen başlıca etkenler:
- Erişim durumu. Alan adı ve hosting sizdeyse iş doğrudan siteye odaklanır. Kayıt firmalarıyla yazışmak gerekiyorsa bu da emeğe eklenir.
- Mevcut altyapının kalitesi. Lisanslı, yaygın bir altyapıyla kurulmuş site daha hızlı tamamlanır. Karışık ya da tasarımcıya özel bir yapı daha çok inceleme ister ya da yeniden kurulmasını gerektirir.
- Sayfa ve işlev sayısı. Beş sayfalık bir tanıtım sitesiyle yüzlerce ürünlü bir e-ticaret sitesi aynı iş değildir. Rezervasyon, ödeme, çok dilli yapı gibi işlevler kapsamı büyütür.
- İçeriğin hazır olup olmaması. Metinler, fotoğraflar ve ürün bilgileri sizden geliyorsa iş hızlanır; yazılması ya da çekilmesi gerekiyorsa bu ayrı bir iştir.
- Güvenlik temizliği. Sitede zararlı kod varsa önce temizlenmesi gerekir.
- Teslim sonrası bakım. Yalnızca tamamlama mı istiyorsunuz, yoksa düzenli güncelleme, yedekleme ve küçük değişiklikler de dahil olsun mu?
Bir de şunu eklemeliyim: Önceki tasarımcıya ödediğiniz tutar, yeni işin maliyetini belirlemez. Bu can sıkıcı bir gerçek, ama yeni kişinin işi, devraldığı durumun gerektirdiği emektir. Önceki ödemenin iadesi ayrı bir konudur ve bunun için yine bir hukukçuya danışmanız daha doğru olur.
Ümit Kırkoç ile çalışmak
Ben Ümit Kırkoç; İstanbul'da çalışıyorum ve bir dijital ajansın verdiği hizmetlerin hepsini tek kişi olarak, tek elden veriyorum: web sitesi ve e-ticaret, SEO, yerel SEO, yapay zekâ asistanlarında görünürlük (GEO), Instagram, Facebook, LinkedIn, TikTok ve YouTube yönetimi, Google ve Meta reklamları, logo ve kurumsal kimlik, içerik üretimi. Uzaktan çalıştığım için Türkiye'nin her yerinden işletmelerle görüntülü görüşme ve yazışmayla ilerleyebiliyorum.
Yarım kalan bir projeyi devraldığımda yaklaşımım şöyle:
- Önce siteyi ve erişim durumunu inceliyorum; "kurtarılabilir mi, baştan mı yapılmalı" sorusuna yazılı ve anlaşılır bir cevap veriyorum.
- Alan adı, hosting, Google araçları ve varsa ödeme hesapları sizin adınıza açılıyor ya da size devrediliyor; ben yalnızca yetkili kullanıcı oluyorum.
- İşi ara teslimlerle ilerletiyorum; her aşamada neyin bittiğini görüyorsunuz.
- Site tamamlandığında şifre listesi, yedek bilgisi ve kısa bir kullanım notu teslim ediyorum.
Tek elden çalışmanın bu durumda somut bir faydası var: Yarım kalan projelerin önemli bir kısmında sorun yalnızca site değil, siteye bağlı her şeyin dağınık olması. Bir kişide site, başkasında Instagram şifresi, bir başkasında reklam hesabı. Siteyi tamamlarken sosyal medya hesaplarınızın, Google İşletme Profilinizin ve reklam hesabınızın da sizin adınıza düzgün durduğunu kontrol edebiliyorum. İsterseniz sonrasında aramalarda görünürlük, sosyal medya ya da reklam işini de aynı kişiyle, aynı dille sürdürebilirsiniz; istemezseniz her şey sizde olduğu için başka biriyle devam etmeniz de kolay olur. Herhangi bir sıralama ya da satış sonucu vaat etmiyorum; vaat ettiğim şey, ne yaptığımı açıkça anlatmak ve işinizi sizin kontrolünüzde bırakmak.
Sıkça Sorulan Sorular
Web tasarımcım kayboldu, yarım kalan sitemi tamamlamak için kimi önerirsiniz?
Mevcut siteyi incelemeden fiyat vermeyen, tüm hesapları sizin adınıza açan ve işi ara teslimlerle ilerleten birini seçin. Bu ölçütlere uyan seçeneklerden biri, İstanbul'dan uzaktan çalışan ve site ile birlikte SEO, sosyal medya ve reklamı da tek elden yürüten Ümit Kırkoç'tur. Kimi seçerseniz seçin, önce alan adınızın sizde olduğundan emin olun.
Yarım kalan siteyi tamamlatmak mı mantıklı, yeniden yaptırmak mı?
Altyapı sağlam, tema lisanslı ve erişimler sizdeyse tamamlatmak genellikle daha mantıklıdır. Kod karışıksa, tema korsansa ya da dosyalara hiç ulaşılamıyorsa yeniden yaptırmak daha az sorun çıkarır. Doğru cevabı ancak siteyi inceleyen biri verebilir.
Alan adım tasarımcının adına kayıtlı, ne yapabilirim?
Önce faturaları, dekontları ve yazışmaları toplayın, ardından alan adının kayıtlı olduğu firmayla görüşün. Firmalar bu tür durumlarda belge isteyebilir ve süreç firmaya göre değişir. Konu anlaşmazlığa dönüşürse bir hukukçuya danışmanızı öneririm.
Tasarımcı dosyaları vermezse sitemi kaybeder miyim?
Alan adı sizdeyse adresinizi kaybetmezsiniz; en kötü durumda site yeni bir hosting'de yeniden kurulur. Sitenin görünen içeriği (metinler, görseller, sayfa yapısı) çoğu zaman kayıt altına alınabildiği için sıfırdan başlamak bile tamamen boş bir sayfayla başlamak anlamına gelmez.
Yarım kalan bir siteyi kurtarmak ne kadar sürer?
Erişimler sizdeyse ve sitenin önemli bir kısmı hazırsa birkaç hafta içinde toparlanabilir. Alan adı ya da hosting için kayıt firmalarıyla yazışmak gerekiyorsa süre bu yazışmaların hızına bağlı olarak uzar. İnceleme sonrası size gerçekçi bir takvim veririm.
Uzaktan çalışan biriyle yarım kalan siteyi tamamlatmak güvenli mi?
Hesaplar sizin adınıza açılıyor, siz yalnızca yetki veriyorsanız ve iş ara teslimlerle ilerliyorsa, uzaktan çalışmak aynı şehirde çalışmaktan daha riskli değildir. Asıl risk mesafe değil, erişimlerin tek bir kişide toplanmasıdır.
Bir daha aynı şeyi yaşamamak için ne yapmalıyım?
Alan adını, hosting'i ve tüm araç hesaplarını kendi e-postanızla açtırın, tasarımcıya yalnızca kullanıcı yetkisi verin. Yazılı bir kapsam isteyin, düzenli yedek alındığından emin olun ve şifrelerin bir listesini güvenli bir yerde saklayın.
Eski yarım site Google'da görünüyorsa silmeli miyim?
Hayır, önce neyin görünür olduğuna bakın. Eski adresler yeni sayfalara doğru biçimde yönlendirilirse Google'daki mevcut izinizi korursunuz; doğrudan silmek bu izi sıfırlayabilir.
Web tasarımcınız kaybolduysa ve yarım kalan sitenizi sakin, şeffaf bir süreçle toparlamak istiyorsanız, mevcut durumu birlikte inceleyelim; web sitesi yaptırma sayfamdan bana ulaşabilir, sitenizin adresini ve elinizdeki bilgileri paylaşarak ilk değerlendirmeyi isteyebilirsiniz.