Bir tanıdık size "Sitenizin SEO'su zayıf" dedi ya da bir ajanstan "SEO hizmeti" teklifi aldınız. Kulağa önemli geliyor ama tam olarak ne olduğunu kimse anlatmadı. Sorarsanız da cevaplar genelde "anahtar kelime", "algoritma", "backlink" gibi sözcüklerle doluyor ve konu daha da karışıyor.
Bu yazıda SEO nedir sorusunu, hiç teknik bilgiye ihtiyaç duymadan cevaplayacağım. Amacım sizi SEO uzmanı yapmak değil; ne satın aldığınızı, neyi beklemeniz gerektiğini ve neyi sormanız gerektiğini bilmenizi sağlamak.
SEO tam olarak nedir?
SEO, "arama motoru optimizasyonu" demektir. Günlük dille: birileri Google'a sizin işinizle ilgili bir şey yazdığında, sitenizin o kişinin karşısına çıkmasını sağlayan çalışmaların tamamı.
Bir örnek düşünün. Kadıköy'de bir diş kliniğiniz var. Birinin "Kadıköy implant fiyatları" ya da "gece açık diş hekimi" yazdığını hayal edin. O kişi büyük ihtimalle ilk sayfadaki birkaç sonuca bakacak ve birini arayacak. SEO, o birkaç sonuçtan biri olmanızı hedefleyen çalışmadır. Reklam gibi para verip çıktığınız bir yer değildir; sitenizin kendi değeriyle yükseldiği bölümdür.
Google neye bakarak sıralama yapıyor?
Google'ın ayrıntıları gizli ve sürekli değişiyor, ama mantığı bir dükkân önerisine benzer. Bir arkadaşınız "Bu semtte iyi bir tesisatçı kim?" diye sorsa, size önerirken üç şeye bakarsınız: gerçekten bu işi yapıyor mu, güvenilir mi, ulaşması kolay mı? Google da aynı üç soruyu kendi yöntemleriyle sorar.
- İçerik: Sitenizde aranan konu gerçekten anlatılıyor mu? Örneğin implant arayan biri için implantı anlatan bir sayfa var mı?
- Güven: Başka siteler, haberler, dizinler ya da müşteriler sizden söz ediyor mu? İşletme profiliniz ve yorumlarınız var mı?
- Teknik durum: Site telefonda düzgün açılıyor mu, hızlı mı, güvenli mi, Google sayfalarınızı görebiliyor mu?
Bu üçünden biri eksikse diğerleri bunu tamamen kapatamaz. Çok güzel yazılmış bir sayfa, açılmayan bir sitede işe yaramaz.
SEO'nun işinize etkisi
SEO'dan beklentiniz "sıralamada yükselmek" değil, "daha fazla arama, randevu ve teklif talebi almak" olmalı. Sıralama bir araçtır. Önemli olan, doğru kişilerin, yani sizin hizmetinizi gerçekten aramakta olanların sitenize gelmesi.
SEO'nun reklamdan farkı da burada: reklam durduğunda ziyaretçi de durur. SEO ise kurulduktan sonra aylarca, yıllarca ziyaretçi getirebilir. Ancak hız konusunda sabır ister. Çalışma yapıldığı gün değil, genellikle birkaç ay içinde etkisini göstermeye başlar. Kesin bir süre söyleyen ya da "birinci sıra garantisi" veren kişilere dikkat edin; bunu kimse dürüstçe vaat edemez.
Bir de şu yanlış anlaşılmayı düzeltmek isterim: SEO, sitenize sahte ziyaretçi çekmek ya da Google'ı kandırmak değildir. Böyle yöntemler kısa sürede işe yarıyormuş gibi görünür, sonra site cezalandırılır ve toparlanması aylar sürer. Sağlam SEO, sitenizi gerçekten aranan bilgiyi veren, güvenilir ve kolay kullanılan bir yer hâline getirmektir. Bu da hem Google'ın hem müşterinin işine yarar.
SEO'nun üç ana parçası
| Parça | Ne demek? | Kim ilgilenir? |
|---|---|---|
| Site içi düzenleme | Sayfaların başlıkları, yazıları, yapısı | SEO uzmanı ve içerik yazarı |
| Teknik altyapı | Hız, mobil uyum, Google'ın siteyi okuyabilmesi | Web tasarımcı ya da yazılımcı |
| Dış güven | Başka sitelerde adınızın geçmesi, yorumlar, profiller | SEO uzmanı, siz ve müşterileriniz |
Sitenizde SEO sorunu var mı, nasıl anlarsınız?
Kendi başınıza yapabileceğiniz üç basit kontrol var.
- Firma adınızı Google'a yazın. Siteniz ilk sırada çıkmıyorsa ciddi bir sorun olabilir.
- Hizmetinizi ve şehrinizi yazın. Örneğin "İzmir avukat boşanma". Rakipleriniz çıkıyor, siz çıkmıyorsanız hedeflenecek alan var demektir.
- Telefonunuzdan sitenizi açın. Yavaş açılıyor ya da bozuk görünüyorsa hem müşteri hem Google bunu fark eder. Google'ın ücretsiz PageSpeed Insights aracı bu konuda fikir verir.
Daha ayrıntılı bakmak için Google Search Console adlı ücretsiz araca site adresinizi eklemenizi isteyebilirsiniz. Bu araç Google'ın sitenizi nasıl gördüğünü gösterir.
SEO işini kim yapar, siz ne yaparsınız?
SEO uzmanı sitenizin durumunu inceler, bir plan hazırlar, sayfaları düzenler ya da içerik önerir ve sonuçları ölçer. Siz ise işinizi en iyi bilen kişi olarak bilgi verirsiniz: hangi hizmet daha kârlı, hangi bölgeden müşteri istiyorsunuz, müşteriler size hangi soruları soruyor? Bu bilgiler olmadan iyi bir SEO planı çıkmaz.
İşi yapan kişiye şunları sorabilirsiniz:
- Sitemde şu an en büyük engel nedir?
- İlk üç ayda neler yapacaksınız?
- Başarıyı nasıl ölçeceğiz, hangi rakamlara bakacağız?
- Yaptığınız işleri bana hangi sıklıkla ve nasıl göstereceksiniz?
Ne kadar sürede sonuç görürsünüz?
Toprağa ağaç dikmeye benzetebilirsiniz: dikim günü meyve beklemezsiniz, ama doğru bakılırsa sezonu gelince ürün verir. SEO'da da ilk aylar genellikle temeli atmakla geçer.
Sitenizin yaşına, sektörünüzün rekabetine ve mevcut durumuna göre değişir. Yeni ve rekabetin yüksek olduğu bir alanda süre uzar. Genel kural: haftalarla değil, aylarla düşünün. Dürüst bir uzman size aralık verir, ama kesin tarih vermez.
Sık sorulan sorular
SEO ile Google reklamı arasındaki fark nedir?
Reklam için her tıklamada para ödersiniz ve reklam durunca ziyaretçi de durur. SEO ise sitenizin kendi başına aramalarda görünmesini sağlar ve etkisi daha uzun sürer, ama sonuç daha yavaş gelir.
SEO'yu kendim yapabilir miyim?
Bazı temel işleri yapabilirsiniz, ama yoğun bir işletme sahibi için zaman alıcıdır ve yanlış yapılan değişiklikler zarar verebilir. Çoğu işletme, işin uzmana bırakılmasını daha verimli bulur.
Bir kez yapılınca bitiyor mu?
Hayır. Rakipleriniz ve Google sürekli değişir. İlk kurulumdan sonra düzenli bakım ve yeni içerik gerekir.
Küçük bir işletme için SEO gerekli mi?
Müşterileriniz sizi Google'da arıyorsa evet. Özellikle yerel işletmeler, yani belirli bir şehirde ya da semtte hizmet verenler, SEO'dan hızlı fayda görebilir.
Özetle, SEO'yu bir defalık masraf değil, sitenize yapılan uzun vadeli bir yatırım gibi düşünün. Bugün atılan adımlar birkaç ay sonra telefonunuzun daha sık çalmasına dönüşebilir; ama bunun için işi düzenli izleyen biri gerekir.
SEO sihir değil, düzenli ve sabırlı bir iştir; ama doğru yapıldığında sitenizi bir kartvizitten müşteri getiren bir araca dönüştürür. Siteniz için nereden başlamanız gerektiğini birlikte konuşmak isterseniz SEO hizmeti sayfamı inceleyebilirsiniz.