Sitenin tasarımı hazır, renkler güzel, sayfalar yerinde. Ama sayfaların içinde "Buraya metin gelecek" yazıyor. Tasarımcı size yazı bekliyor, siz de kime yazdıracağınızı bilmiyorsunuz. Haftalar geçiyor, siteniz yayına giremiyor.
Bu çok tanıdık bir durum. Yeni site yaptıran işletme sahiplerinin çoğu tam bu noktada tıkanıyor. Bu yazıda web sitesinin yazılarını kim yazmalı sorusunu, sizden hangi bilgilerin alınması gerektiğini, iyi bir hizmet metninin nasıl olduğunu ve yazıların gecikmesinin projeyi nasıl uzattığını anlatıyorum.
Üç seçenek: Siz, tasarımcı ya da metin yazarı
Her birinin güçlü ve zayıf yanı var.
| Kim yazar? | Güçlü yanı | Zayıf yanı |
|---|---|---|
| İşletme sahibi | İşi en iyi bilen kişi, gerçek cümleler kurar | Zaman bulamaz, kendi işini anlatırken sadece meslekten kişilerin anlayacağı kelimelere kayabilir |
| Tasarımcı | Sayfa düzenine uygun kısa metin yazar | İşinizi sizin kadar bilmez, yazı onun asıl işi olmayabilir |
| Metin yazarı | Akıcı, okunaklı, ikna edici yazar | Sizden bilgi almadan genel geçer metin çıkarabilir |
En sağlıklı yol çoğu zaman bir karışımdır: bilgiyi siz verirsiniz, yazıyı yazan kişi düzenler, son kararı siz verirsiniz. Kendi işinizi en iyi siz bilirsiniz ama o bilgiyi okunaklı hâle getirmek ayrı bir beceri. Yalnızca siz yazarsanız genellikle ya çok uzun ya da çok kuru olur. Yalnızca dışarıdan biri yazarsa sizin sesiniz kaybolur.
Bu işi kimin üstleneceğini proje başında, yazılı olarak netleştirin. "Yazılar bende" deyip sonra yetiştirememek, sitenin en yaygın gecikme nedeni.
Sizden mutlaka alınması gereken bilgiler
Bir yazıyı kim yazarsa yazsın, doğru bilgi sizden gelmek zorunda. Yazan kişiden şu soruları sormasını bekleyin:
- Tam olarak hangi hizmetleri veriyorsunuz? Hangilerini vermiyorsunuz?
- Müşterileriniz kimler? Size en sık gelen sorular neler?
- Sizi rakiplerden ayıran şey ne? (Dürüst ve somut yanıt; "kaliteli hizmet" değil.)
- Hangi şehir ve semtlere hizmet veriyorsunuz?
- Bir müşteri sizi ararken ya da yazarken ne diyor?
- Çalışma saatleri, adres, telefon, randevu yöntemi nedir?
- Belgeleriniz, eğitimleriniz, üyelikleriniz var mı?
- Müşterinin baştan bilmesi gereken şeyler neler? (Süre, hazırlık, dikkat edilecek noktalar.)
Bu soruların cevapları sesli bir mesajla bile toplanabilir. Dakikalarca konuşup kaydettiğiniz bir anlatım, sıfırdan yazılmış bir metinden çoğu zaman daha değerli malzeme olur.
İyi bir hizmet metninin özellikleri
İyi metin süslü değil, anlaşılırdır. Kontrol listesi:
- İlk cümlede ne iş yaptığınız belli olur. Örneğin "Kadıköy ve çevresinde tesisat onarımı yapıyorum" gibi, gerçek ve doğrulanabilir bir cümle.
- Müşterinin diliyle yazılır. Müşteri "diş beyazlatma" yazıyorsa sayfada da bu ifade geçmeli. Kendi iç terimlerinizi kullanmayın.
- Somut olur. "Hızlı ve kaliteli" yerine "başvurudan sonra nasıl bir süreç işler, ilk adım ne" anlatılır.
- Sorulara cevap verir. Müşterinin aklındaki "ne kadar sürer, ne gerekir, nasıl başlarım" sorularını karşılar.
- Bir sonraki adımı gösterir. Sayfanın sonunda arayın, yazın ya da randevu alın gibi net bir yönlendirme bulunur.
- Dürüsttür. Garanti verilemeyen bir şey için garanti vermez, sonucu abartmaz.
- Kısa ve taranabilirdir. Başlıklar, kısa paragraflar, bir iki madde listesi okumayı kolaylaştırır.
Bir test önerim var: metni, sizi tanımayan bir akrabanıza okutun. "Bu işletme ne yapıyor?" diye sorun. Bir cümleyle cevap veremiyorsa metin henüz hazır değil.
Başka siteden kopyalamak neden sakıncalı?
Yazı yazmak zor gelince rakibin sitesinden "esinlenmek" çekici görünür. Ama birkaç ciddi sakıncası var:
- Google aynı yazıyı iki yerde görürse ikisine de aynı değeri vermeyebilir. Sizin sayfanız geride kalabilir.
- Telif sorunu doğabilir. Başkasının emeğini izinsiz kullanmak, yazılı bir uyarıya ya da daha kötüsüne yol açabilir. Hukuki ayrıntı için bir hukukçuya danışın.
- Bilgi sizin işinize uymayabilir. Rakibin verdiği hizmet, süre ve koşul sizinkiyle aynı olmayabilir; yanlış vaat verirsiniz.
- Güven zedelenir. Müşteri iki sitede aynı cümleleri görürse hangisine inanacağını bilemez.
Esinlenmekle kopyalamak arasında fark var. Rakiplere bakıp hangi soruların cevaplandığını görmek normaldir; cümleleri almak değil. Kendi cümlelerinizle, kendi işinizin gerçeğini yazın.
Yazılar gecikince proje neden gecikir?
Bir site projesinde yazılar çoğu zaman sürecin en son gelen parçasıdır, ama yayın tarihini belirleyen de odur. Nedeni şu: tasarımcı sayfaları yazılara göre şekillendirir. Metin olmadan sayfa boş iskelet kalır. Yazılar geç gelince:
- Sayfa düzeni tekrar değişir, çünkü metin beklenenden uzun ya da kısa çıkar.
- Fotoğraflar, başlıklar ve düğmeler yerleşemez.
- Test ve düzeltme aşaması sona kalır, acele hata getirir.
- Yayın tarihi kayar; bu arada eski siteniz ya da sitesizlik maliyet yaratır.
Yazıları erken teslim etmek için şunları yapabilirsiniz:
- Metin işini kimin yapacağını ilk toplantıda kararlaştırın.
- Teslim tarihini takvime yazın, gecikirse neyin kayacağını açıkça konuşun.
- Mükemmel metni beklemeyin. İlk taslak, üzerinde düzeltilebilen bir başlangıçtır.
- Önce ana sayfa, hakkımızda ve iletişim gibi temel sayfaları bitirin; diğerleri sonra gelebilir.
- Geri bildirimi tek elden verin. Beş kişiden farklı yorum gelmesi işi haftalarca uzatır.
Sık sorulan sorular
Yazıları yapay zekâ ile hazırlatabilir miyim?
Taslak için yardımcı olabilir ama doğru bilgiyi yine siz vermelisiniz. Hizmet, süre ve koşul gibi bilgileri mutlaka kendiniz kontrol edin; yanlış bilgiyi fark etmeden yayınlamak zarar verir.
Blog yazısı ile hizmet sayfası aynı şey mi?
Hayır. Hizmet sayfası "ne yapıyorum, nasıl çalışıyorum" sorusuna cevap verir. Blog yazısı ise müşterinin aklındaki bir soruyu ayrıntılı cevaplar. Önce hizmet sayfaları hazırlanmalı.
Yazı yazmak istemiyorum, sadece bilgi versem olur mu?
Olur. Soruları cevaplayıp sesli mesaj ya da kısa notlarla bilgi verebilirsiniz. Metni yazan kişi düzenler, siz son halini okuyup onaylarsınız.
Yazıları sonradan değiştirebilir miyim?
Evet. Site yayına girdikten sonra da metinler güncellenebilir. Yayına girmek için mükemmel metin beklemek, gecikmenin en pahalı yoludur.
Sonuç
Yazıları kimin yazacağı, bir sitenin ilk haftalarında verilen en önemli kararlardan biridir. Bilgiyi siz verin, yazıyı düzenleyecek birine emanet edin, son kararı kendiniz alın ve teslim tarihini ciddiye alın. Sitenizin metin sürecini baştan planlamak isterseniz web sitesi yaptırma sayfamdan bana ulaşabilirsiniz.