Bir hasta, diş kliniğinizin sitesine randevu almak için giriyor. Ekranda güzel fotoğraflar var ama "Randevu" yazan bir yer bulamıyor. Üst çubukta "Ekosistemimiz", "Yaklaşımımız", "Dünyamız" gibi başlıklar duruyor. Birkaç saniye bakıyor, vazgeçiyor ve listedeki bir sonraki kliniği açıyor. Siz o hastayı hiç görmüyorsunuz; sitenizin istatistiklerinde sadece kısa bir ziyaret olarak kalıyor.
Site menüsü, yani sayfanın üstündeki başlıklar sırası, sitenizin kapı tabelasıdır. İçerdeki hizmetleriniz ne kadar iyi olursa olsun, ziyaretçi kapıyı bulamazsa içeri girmez. Bu yazıda menünün işinize nasıl etki ettiğini, kendi sitenizde sorun olup olmadığını nasıl anlayacağınızı ve bir tasarımcıyla çalışırken nelere dikkat etmeniz gerektiğini bulacaksınız. Menüyü kendiniz tasarlamanız gerekmiyor; ne istediğinizi bilmeniz yeterli.
Menü işletmenize neden para kazandırır ya da kaybettirir?
Ziyaretçi sitenize genellikle tek bir amaçla gelir: telefon numaranızı bulmak, fiyat sormak, randevu almak, adresinizi öğrenmek ya da hizmetlerinizi görmek. Menü bu ihtiyaçlara giden yolu gösterir. Yol net değilse ziyaretçi sizi aramaz, form doldurmaz, kapınıza gelmez.
Bunu bir mağazaya benzetebilirsiniz. Reyon tabelası olmayan, kasası belli olmayan bir yerde kimse uzun süre dolaşmaz. İnternette ise başka bir mağazaya geçmek, dükkândan çıkıp yan sokağa yürümekten çok daha kolaydır: geri tuşuna basmak yeter.
İyi bir menü şunları sağlar:
- Ziyaretçi ne bulacağını hemen anlar ve kendini rahat hisseder.
- Telefon, randevu ve teklif gibi sizin için en değerli adımlar kolay bulunur.
- Site düzenli görünür, bu da güven verir. İlk kez gören biri için düzensiz bir menü, "burası ihmal edilmiş" izlenimi bırakabilir.
- Google, sayfalarınızın birbiriyle ilişkisini daha rahat anlar.
Sitenizde sorun var mı? Kendiniz nasıl kontrol edersiniz?
Bunun için teknik bilgiye ihtiyacınız yok. Aşağıdaki denemeleri yapın; on dakika sürer.
- Beş saniye testi. Sitenizi telefonunuzdan açın, beş saniye bakın ve ekranı kapatın. Sonra kendinize sorun: "Bu işletme ne iş yapıyor ve beni nasıl arayabilirim?" Cevap veremiyorsanız ziyaretçi de veremiyordur.
- Bir yakınınıza görev verin. Sitenizi hiç görmemiş bir kişiye "Bu işletmeden randevu al" ya da "Fiyat bilgisi bul" deyin. Kaç dokunuşta ulaştığına ve nerede tereddüt ettiğine bakın. Kendi sitenizi çok iyi bildiğiniz için sizin deneyiminiz bu konuda yanıltıcıdır.
- Başlıkları sayın. Üst menüde sekizden fazla başlık varsa çoğu ziyaretçi için fazla kalabalıktır. Genelde beş ile yedi arası rahat okunur.
- Başlıkların anlamlı olup olmadığına bakın. "Çözümler", "Portföy", "Yaklaşımımız" gibi kulağa şık gelen kelimeler yerine ziyaretçinin kendi kullandığı kelimeler daha iyi çalışır: "Hizmetler", "Fiyatlar", "İletişim", "Randevu Al".
- Telefonla iletişim bilgisini arayın. Telefon numaranız ya da randevu düğmeniz her sayfada, kaydırmadan görünür durumda mı?
Bu denemelerin ikisinde takılıyorsanız menünüzün elden geçirilmesi işinize yarar.
İyi bir menü neye benzer?
Kesin bir kural yok; ama işletme siteleri için işe yarayan bir çerçeve var. Aşağıdaki tablo, sık görülen başlıkları ve neden gerekli olduklarını özetliyor.
| Menü başlığı | Ziyaretçinin aradığı şey |
|---|---|
| Hizmetler | "Ne yapıyorlar, benim ihtiyacımı karşılıyorlar mı?" |
| Hakkımızda | "Kimlerle çalışacağım, güvenebilir miyim?" |
| Fiyatlar veya Paketler | "Bütçeme uyar mı?" |
| Sık Sorulan Sorular | "Aklımdaki soruyu telefonla sormadan öğrenebilir miyim?" |
| İletişim ve Randevu | "Onlara nasıl ulaşırım?" |
Burada önemli olan sıralama ve vurgudur. Sizin için en değerli adım neyse, örneğin randevu ya da teklif isteme, menüde diğerlerinden ayrışan bir düğme olarak durmalıdır. Tek bir ana eylem seçmek, ziyaretçiyi yormaz.
Küçük siteler için ayrıca şunu söyleyebilirim: menüye her sayfayı koymak zorunda değilsiniz. Daha az öğe, daha az kafa karışıklığı demektir. Ayrıntılı sayfalar hizmet başlığının altına ya da sayfanın en altındaki bölüme taşınabilir.
Telefondan bakan ziyaretçiyi unutmayın
Müşterilerinizin büyük bölümü sitenize telefondan girer. Masaüstünde güzel görünen bir menü, telefonda küçücük ve dokunması zor hale gelebilir. Telefonlarda menü genellikle üç çizgili bir simgenin arkasına saklanır. Bu simgeye dokununca liste açılır. Bu düzen yaygındır ve çoğu kişi tanır, ama iki noktaya dikkat edilmelidir.
Birincisi, en önemli düğmeler, yani "Ara" ve "Randevu Al", menünün içinde kaybolmamalı, ekranda görünür kalmalıdır. İkincisi, parmakla dokunulacak alanlar yeterince büyük olmalıdır. Birbirine yapışık küçük bağlantılar yanlış tıklamaya ve sinire yol açar. Bunu kendi telefonunuzda tek elle deneyerek kolayca test edebilirsiniz.
Menü Google'da görünürlüğünüzü de etkiler
Google, sitenizi gezerken menüdeki bağlantıları izler. Menü, hangi sayfaların önemli olduğunu ve sayfaların birbirine nasıl bağlandığını ona anlatır. Düzenli bir menü sayfalarınızın bulunmasını kolaylaştırır. Karmaşık ya da bozuk bir menü ise bazı sayfaların gözden kaçmasına yol açabilir. Bu tek başına sıralamanızı belirlemez, ama sağlam bir temel oluşturur.
Tasarımcıdan ya da ajanstan neler istemelisiniz?
Menüyü yapan kişiyle konuşurken şu soruları sorabilirsiniz:
- "Menü başlıklarını müşterilerimin kullandığı kelimelerle mi seçtiniz?"
- "Telefonda menü nasıl görünüyor? Bana ekranda gösterebilir misiniz?"
- "Randevu ya da teklif düğmesi her sayfada görünür olacak mı?"
- "Yayına almadan önce sitemi hiç tanımayan biriyle denediniz mi?"
- "Menü klavyeyle ve ekran okuyucuyla da kullanılabiliyor mu?" Bu, görme ya da hareket zorluğu olan ziyaretçileri de kapsar ve iyi yapılmış bir sitenin doğal parçasıdır.
Süre konusunda bilgi vermek gerekirse, mevcut bir sitenin menüsünü düzenlemek çoğu zaman birkaç gün sürer. Sıfırdan bir site yapılıyorsa menü, tasarım sürecinin bir parçası olarak ilk aşamada planlanır. Kesin süre sitenizin büyüklüğüne bağlıdır.
Sık sorulan sorular
Menüde en fazla kaç başlık olmalı?
Kesin bir sayı yok, ama çoğu işletme sitesi için beş ile yedi başlık rahat bir aralıktır. Daha fazlası varsa bazılarını alt başlığa ya da sayfanın altındaki bölüme taşımayı düşünün.
Menüyü değiştirirsem Google sıralamam bozulur mu?
Başlıkların yazısını değiştirmek genelde sorun çıkarmaz. Sayfaların adresleri değişiyorsa işi yapan kişinin eski adresleri yenisine yönlendirmesi gerekir. Bunu mutlaka sorun.
Menü tasarımını test etmek için ne yapabilirim?
Sitenizi hiç görmemiş üç beş kişiye belirli bir görev verin, örneğin "randevu al" deyin ve takıldıkları yeri not edin. Bu basit deneme, çoğu zaman pahalı analizlerden daha çok şey öğretir.
Sitem eski, sadece menüyü düzeltmek yeter mi?
Bazen yeter, bazen menü sorunu daha büyük bir dağınıklığın belirtisidir. Bir uzman sitenize bakıp menünün mü yoksa genel yapının mı elden geçirilmesi gerektiğini söyleyebilir.
Sonuç
Menü küçük bir ayrıntı gibi görünür ama müşterinin sizi bulup bulamayacağını belirler. Sitenizin menüsünü birlikte gözden geçirmek isterseniz web sitesi yaptırma hizmetime göz atabilirsiniz.